Van twaalf tot achttien — Jrg. 2011 (januari 2011) Nr. 1

Thema: ONTWIKKELINGEN

12 Leren met je hart / Rethinking Education
THEMA
Dick de Groot
Dit is het eerste artikel in een reeks onder de titel ‘Rethinking Education’. Het onderwijs volgt de veranderingen in de samenleving en speelt in op haar behoeften. Die samenleving staat op het punt stevig te veranderen. Vanuit welke mens en maatschappijvisie wilt u het toekomstige onderwijs (blijven) dienen?

16 Uit het moeras

THEMA
Carla Desain
Hoe komt het dat je een zeer zwakke school wordt en wat zijn vaak de pijnlijke maatregelen om het tij te keren? Het Globecollege in Utrecht als voorbeeld van een school die langs de rand van de vulkaan ging.

20 Extra munitie om kritisch te kijken naar leerresultaten te kijken / Scoren met het ManagementVenster

THEMA
Dafna Holtzer
‘Vensters voor Verantwoording’ heeft een nieuwe tool: ManagementVensters. Een waardevrije dialoog tussen management en docenten.

22 Competentiegericht onderwijs in het vmbo
THEMA
Carolien Nout
Uitkomsten van een onderzoek door CITO en SLO naar de stand van zaken bij de invoering van competentiegericht onderwijs in het vmbo.

26 Goed voorbeeld doet Žcht goed volgen

THEMA
Erica Ter Wee, Ellis van Dam
Door te focussen op spiegelneuronen ontstaat nieuw gedrag bij de ander. Een neurologisch fenomeen waar docenten hun voorbeeld mee kunnen doen.

EN VERDER

30 Didactiseren
DIDACTIEK
Wynand Wijnnen, Jos Zuylen
De relatie tussen didactiek en talentontwikkeling.

34 Digitale schoolbank voor sportschooltalent

E-LEARNING
Truus Groenewegen
Topsportscholen gaan digitaal.

36 Samenwerking vmbo-mbo bepaalt leersucces
DIDACTIEK
Lies Alons
Campagne Leersucces’: opmerkelijke resultaten als gevolg van samenwerking tussen docenten vmbo en mbo.

38 Stapsgewijs leren in het vmbo

DIDACTIEK
Maaike Koopman
Onderwijs wijst uit dat leren effectiever is als leerlingen zelf op zoek moeten naar relaties tussen onderwerpen en begrippen.

40 Motivatie is meer dan leerplezier

PROFESSIONALISERING
Lambrecht Spijkerboer, Kees van der Vloed
Docenten die een goede inschatting kunnen maken van de verschillende leerbehoeften die een rol spelen ini de klas maken het verschil.

44 Conceptmapping in de klas

DIDACTIEK
Terence Honing
Er is de laatste jaren veel bekend geworden over het functioneren van het brein bij jongeren. De volgende stap is deze theoretische kennis om te zetten in praktische werkvormen. Conceptmapping is een werkvorm die daarbij past.

46 High potentials tussen wal en schip
LOB – Loopbaan Ori‘ntatie en Begeleiding
Annemie Wortelboer
Ongepast passend onderwijs.

50 Vroegsignalering en basiszorg
MENTORAAT
Maria Bos-de Vos
De mentor is de spil van de begeleiding. Hij handelt op basis van wat hij en anderen signaleren. Iedere mentor wil daarbij kunnen uitgaan van ondersteuning door de specialisten van het intern zorgoverleg of van het Zorg Advies Team.

52 Delen is vermeerderen
PROFESSIONALISERING
Corine van Overdijk
Soms lijkt het of een school alleen alle veiligheidsproblemen op moet lossen. Maar dat hoeft niet; er is een gezamenlijke schat aan kennis binnen scholen. Maak gebruik van de kennis van anderen die ervaring hebben in het aanpakken en voorkomen van incidenten.

54 Brede aanpak gedrag verhoogt prestaties

PROFESSIONALISERING
Tress Das, Nico Schouws
Scholen moeten goed onderwijs verzorgen, maar hebben tegelijkertijd te maken met maatschappelijke problemen. Docenten hebben daarom de taak om kinderen en jongeren te begeleiden naar ‘verantwoordelijk burgerschap’, en hen te ondersteunen in hun cognitieve en sociaal emotionele ontwikkeling. Brede Aanpak Gedrag richt zich op het stimuleren van gewenst gedrag bij leerlingen.

56 Slapend leren

LEERPSYCHOLOGIE
Lynn Voogt
Leerlingen stoppen niet met leren zodra ze het klaslokaal verlaten. Tot voor kort hadden docenten weinig tot geen invloed op de mate waarin leerlingen na de les doorleerden. Daar komt nu verandering in. Met behulp van praktische tips gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek kunnen docenten stimuleren dat hun leerlingen na de les onbewust doorleren.

60 Ontwikkelen van keuze-intelligentie

PSYCHOLOGIE
Hans van Dijck
De boeken over de werking van onze hersenen zijn bijna niet meer te tellen en ze worden gretig gelezen. Niet alle nieuwe inzichten zijn direct toepasbaar in het onderwijs, maar het is duidelijk dat er een luik opengaat waardoor ons begrip van leerprocessen groeit. Dit artikel gaat niet over de nieuwe neurofysiologische inzichten maar stelt de alomvattende vraag: Hoe ontwikkelt zich de menselijke intelligentie en wat betekent dat voor het onderwijs?

PLUS

6 Berichten

9 Oosterhesselen swingt
COLUMN
Piet Post

9 Jetses
CARTOON
“Dit ‘ding’ heet computer…”

11 Ongepast onderwijs
COLUMN
Ben van der Hilst

25 Mijn blinde vlek
MET DE STOELEN OP TAFEL
Frans Ottenhof

33 Wat aandacht krijgt, groeit
UIT HET DAGBOEK VAN…
Wim Bos

43 SpelenderWijs

59 Agenda

59 Hufter
COLUMN
Michel Pijpers

62 Verschenen
– Maak zelf je digitale bord
– Knaplastig! Lesgeven aan pubers
– Lezen, denken, begrijpen in po
– Scholen voor burgerschap