Toon — Jrg. 8 (april 2005) Nr. 4

Thema: TAAL

3 Gefeliciteerd!
REDACTIONEEL
Boudewijn Hogeboom

6 Taal en het nieuwe leren in de praktijk
Thema
Wilbert van Woensel
Voordat kinderen naar school gaan, leren ze op een heel natuurlijke manier taal. Kris Verbeeck pleit ervoor om in het onderwijs op dit natuurlijk taalleren voort te bouwen. In dit artikel geeft ze daarvan een aantal concrete voorbeelden.

8 Taal als motor voor vernieuwing
Thema
Fritz Spliethoff
Het taalonderwijs heeft in de afgelopen decennia veel veranderingen doorgemaakt. Van puur grammaticaonderwijs, naar communicatief, functioneel en – tegenwoordig – interactief onderwijs. Fritz Spliethoff zet deze ontwikkeling af tegen het denken over het nieuwe leren.

12 Taalvaardigheidsonderzoek levert bouwstenen taalbeleid
Thema
Hilde Hacquebord
en Berend Stellingwerf
Steeds meer scholen voeren screeningsonderzoek uit aan het begin van het brugklasjaar om zo de instromende leerlingpopulatie in beeld te krijgen. Zo’n onderzoek is een belangrijke bouwsteen voor een taalbeleidsplan dat past bij de mogelijkheden en behoeften van de school en de eigen leerlingpopulatie.

14 Jos Letschert over het nieuwe leren
Thema
Elleke Poortvliet
Niet het nieuwe leren, maar een nieuw onderwijssysteem – daarvoor pleit Jos Letschert, sinds kort lector onderwijsinnovatie. Volgens hem is het onvermijdelijk dat onderwijs fundamenteel anders ingericht gaat worden. Jœist kinderen met (taal)achterstanden hebben dat hard nodig.

17 Tips voor de praktijk
DOEN
Taal- en zaakvakonderwijs in ŽŽn.
Als leerkrachten in het basisonderwijs de taallessen en zaakvaklessen samenvoegen, ontstaat beter onderwijs. Want ze boeken dan aan twee kanten winst: kinderen komen steeds verder in hun taalontwikkeling Žn ze steken meer op van de zaakvakles. Hoe realiseer je dat precies? Wim van Beek en Marianne Verhallen presenteren een eenvoudig lesmodel. Daarmee kan elke leerkracht zelf ge•ntegreerd taal-zaakvakonderwijs vormgeven.

22 Actief burgerschap vraagt om goede taalvaardigheid
Thema
Elaine Toes
Politieke vorming biedt concrete mogelijkheden om de taalontwikkeling van leerlingen in een betekenisvolle context te stimuleren. Bovendien bereidt het leerlingen voor op actief burgerschap. Een goede taalvaardigheid is daarvoor immers cruciaal.

26 Schooltaal geen struikelblok meer maar startblok
Thema
Wim van Beek
en Marianne Verhallen
In de zaakvakken is taal nogal eens het struikelblok voor minder taalvaardige leerlingen. De lesstof gaat aan hen voorbij en ze haken af. Moedeloosheid bij de leerling, maar vaak ook bij de leerkrachten. Wat is een oplossing voor dit basisprobleem?

Rubrieken

11
De kracht van de stad
kriens

21
Lezen op de fiets
ZEEPKIST
Mariet Wolterbeek, manager van de bibliotheek Wijk bij Duurstede.

21 Een prentenboek in een kist
de jonge onderzoeker
Rosa Eversteijn

24 BOEKENZO
– Asielzoekers- en vluchtelingenleerlingen
– Jeugdzorg en gemeenten
– Sociaal-emotionele ontwikkeling van peuters
– Grammatica voor anderstaligen
– Zorg rond het onderwijs
– Uitdrukkingen en zegswijzen
– Cd-rom bij Ik & Ko
– Begintest voor kleuters

28 KORT NIEUWS
– Duidelijkheid over GOA-budget
– Voorlezen tijdens opleiding kindercentra
– Marokkanen zoeken opvoedingshulp
– Gemeenten aan de slag met nieuw jeugdbeleid
– Simulatiehuis voor praktijkonderwijs
– Veel taalfouten
– Sociaal jaar voor jongeren

30 GAAN
– Werkconferentie brede school
– Problemen signaleren
– Voorleeskampioen
– Verhalen en jonge kinderen
– Teamontwikkeling in het onderwijs
– Emotionele intelligentie
– Didactiek en ict
– Ot en Sien

32 WATERdicht (zie onderaan)

36 Leerplicht voor peuters
3-OVER
Cathy van Tuijl, E. Helder en Ton Duif aan het woord.


— Deze maand in WATERdicht:

Wat doet de boot?
De boot vaart
De kapitein stuurt
Naar huis

— Albert, 11 jaar, vml. Sovjet-Unie.

De kleur van het water verandert altijd
Soms is het blauw, soms is het grijs
Als het koud is
Het water wordt ijs

— Delphine, 12 jaar, Rwanda.