io Internationaliseren in Onderwijs — Jrg. 33 (najaar 2013) Nr. 65

2 Nieuwe verschenen bij het Europees Platform
– Starten met tweetalig onderwijs
– Bilingual education in Dutch schools
– Starten met de internationale leerroute Elos
– Poster Linq – Laat talen spreken
– Jaaroverzicht 2012

3 COLOFON

3 Beste lezer van IO
VOOR DE LEZER
Karin Akkerman (eindredacteur/publicatiecošrdinator Europees Platform – internationaliseren in onderwijs)

4 Europees Platform geconfronteerd met flinke bezuinigingen
Gerard Haverkamp
ALGEMEEN
Flink bezuinigen en de samenwerking met andere organisaties verkennen. Kort maar krachtig was dat de opdracht die de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap dit voorjaar aan het Europees Platform gaf. Met name de 40 procent-taakstelling hakte er in. “Die trof ons als de spreekwoordelijke donderslag bij heldere hemel”, zegt directeur Jindra Divis. “Inmiddels zijn we bijgekomen van de schrik en weten we wat ons te doen staat. Ook in 2014 blijven we scholen helpen met internationaliseren.”

6 Erasmus+ is het nieuwe programma voor onderwijs, opleidingen, jeugd en sport
Judith Dayus, cošrdinator Leven Lang Leren-programma, Europees Platform
ALGEMEEN
Erasmus+ gaat op 1 januari 2014 van start en is het vervolg op het huidige Leven Lang Leren-programma (Comenius, Leonardo da Vinci, Erasmus en Grundtvig), Jeugd in Actie en andere internationale programma’s als Jean Monnet, Tempus en Erasmus Mundus. Erasmus+ is bedoeld ter ondersteuning van activiteiten in basisonderwijs, voortgezet onderwijs, speciaal onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs en hoger onderwijs, alsmede de volwasseneneducatie en de jeugdsector. Erasmus+ loopt tot en met 2020.

8 Van bios naar vios: Van bevordering naar verankering internationalisering
ALGEMEEN
Jan Willem Willkens, senior medewerker subsidies, Afra Verkerk, hoofd afdeling Subsidieverstrekking Europees Platform
Het Europees Platform staat aan de vooravond van zowel een nieuw Europees als een nieuw nationaal programma voor internationaliseren in het onderwijs. Waar de middelen op Europees niveau toenemen, moet een nieuw programma op nationaal niveau, mede in het licht van de huidige bezuinigingen, het met de helft minder aan subsidiegelden doen. Het uitgelezen moment om een kwaliteitsslag te maken.

10 “VVTO Engels op basisschool is logisch en noodzakelijk”
BASISONDERWIJS
Juli‘tte Perk, Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Directie Primair Onderwijs
Jong geleerd is oud gedaan. Dit geldt ook voor de Engelse taal. Het is logisch om vroeg met Engels te beginnen, stelt staatssecretaris Sander Dekker van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) in zijn ‘Plan van aanpak voor Engels in het primair onderwijs’. Hij stuurde dat begin juli naar de Tweede Kamer. Juli‘tte van Perk van de Directie PO van OCW geeft er een toelichting op.

UIT DE PRAKTIJK

11 Enorme behoefte aan tweetalig primair onderwijs
BASISONDERWIJS
Gerard Haverkamp
Basisschool De Blijberg in Rotterdam begint nog liever vandaag dan morgen met de pilot tweetalig primair onderwijs, waarbij 50% van het onderwijs in het Engels plaatsvindt. ‘Doordat onze school een internationale afdeling heeft, hebben wij de expertise en ervaring al in huis’, zegt directeur Barbera Everaars. ‘De behoeft is enorm. Dat merken wij elk jaar aan het aantal aanmeldingen voor de internationale afdeling, van kinderen van ouders die daar niet voor in aanmerking komen.’

12 Paar uur Engels per week is onvoldoende voor het doorleven van zo’n taal
BASISONDERWIJS
Gerard Haverkamp
Basisschool De Lanteerne in Nijmegen hoopt volgend schooljaar een van de twintig deelnemers te zijn aan de pilot met tweetalig primair onderwijs (tpo). Al twee jaar is dat op unit ‘De Roos’ de orde van de dag. Sinds het schooljaar 2012-2013 hebben ouders namelijk de mogelijkheid om te kiezen voor tweetalig (Nederlands-Engels) basisonderwijs. ‘Dat past bij onze visie op onderwijs en daarbinnen de ori‘ntatie op de wereld die wij leerlingen willen bieden’, zegt directeur Hans Thissen van de Jenaplanschool.

13 Het tussenjaar als succesfactor voor studiekeuze en persoonlijke ontwikkeling
VOORTGEZET ONDERWIJS
Floor Nusink, senior medewerker projecten, Europees Platform
Het tussenjaar wint aan populariteit: het aantal jongeren dat een tussenjaar nam, is de afgelopen 5 jaar gestegen. Ongeveer 9% van de studenten in het hoger onderwijs in Nederland gaat er een jaar tussenuit. Reden voor het Europees Platform en de Nuffic om leerlingen goed te informeren over alle aspecten van een tussenjaar in het buitenland op www.europeesplatform.nl/tussenjaar(voor leerlingbegeleiders) enwww.wilweg.nl/tussenjaar(voor leerlingen).

14 Wereldburgerschap in het onderwijs
VOORTGEZET ONDERWIJS
afdeling Communicatie, Stichting Cosmicus
De wereld wordt steeds kleiner en globaler. Wat wij in Nederland doen, heeft effecten ver weg en wat ver weg gebeurt, heeft invloed op ons. Onze leefwereld is een speelbal van mondiale ontwikkelingen en structuren. Iedereen is bezig een wereldburger te worden; al dan niet vrijwillig. Grenzen vervagen; verschillende culturen komen steeds vaker en intensiever met elkaar in contact en mensen en samenlevingen gaan steeds meer met elkaar interacteren. De notie van wereldburgerschap laat zien dat de kenmerken van burgerschap niet langer gebonden zijn aan de grenzen van nationale staten. Erasmus zei het eeuwen geleden ons al voor: ‘Heel de wereld is mijn vaderland.’

16 Stef van Hulst al meer dan twintig jaar op reis met VMBO-leerlingen
VOORTGEZET ONDERWIJS
Gerard Haverkamp
Zelfs voordat er subsidies waren, gingen leerlingen van de voormalige Technische School Jonkerbosch al naar Engeland. Terwijl in die tijd, meer dan twintig jaar geleden, iedereen redeneerde dat buitenlandreizen alleen voor havo en vwo waren weggelegd. ‘Uitwisseling heeft niets te maken met intelligentie, maar om wie de leerlingen zijn en hoe we met elkaar omgaan’, zegt Stef van Hulst.

18 Buitenlandse student-docent voor de klas
VOORTGEZET ONDERWIJS
Carolien Nout
De Amerikaanse Hannah Elliot liep stage als docente Engels op het Cals College in Nieuwegein. Niet alleen heeft deze ervaring haar persoonlijk verrijkt, ook als docent is ze gegroeid door de Nederlandse manier van lesgeven. De ontvangende school is te spreken over de uitwisseling: jonge, native speakers als docenten, daar zijn de leerlingen dol op. Een duidelijke win-win dus.

20 Lerarenopleiding in Nederland en Duitsland
LERARENOPLEIDING
Christine Weber, taalassistente Duits op de lerarenopleiding
Is de lerarenopleiding te sterk of te weinig praktijkgericht? Zijn de studenten te jong of te oud? De lerarenopleidingen in Nederland en Duitsland verschillen duidelijk van elkaar. Wat valt er te leren?

21 Grundtvig van Europees Platform naar Cinop
VOLWASSENEDUCATIE
Marissa van der Valk, medewerker subsidies, Europees Platform
Het Europees Platform en Stichting CINOP zijn overeengekomen dat met ingang van januari 2014 het Europees Platform in Haarlem het beheer van Grundtvig overdraagt aan de Stichting CINOP in ‘s-Hertogenbosch. Grundtvig is het deel van het Leven Lang Leren-programma (LLP) dat zich richt op de formele, informele en niet-formele volwasseneneducatie.

KORTWEG

22 Serviceabonnement

23 Gastcolumn Internationaliseren

24 Verbeteringen op de website