Didactief — Jrg. 40 (december 2010) Nr. 10

Thema: MAROKKAANS-NEDERLANDS


5 Verleidingstechniek
VAN DE REDACTIE
Monique Marrevel
Fotogeniek is ie wel, de jongen op de cover. Om nog maar te zwijgen van de Marokkaans-Nederlandse jongeren van het openingsverhaal die gefotografeerd zijn door Martijn van den Griendt…

6 Automatisch op achterstand

THEMA
Monique Marreveld
‘Marokkaanse jongeren spelen een uitwedstrijd in ons onderwijs. Ze staan automatisch op achterstand.’ Dat zegt de Rotterdamse socioloog Iliass El Hadioui. Wonen in Nederland en toch een uitwedstrijd spelen, waarom is dat? Is dat omdat ze Marokkaans zijn en dus anders? Of omdat wij ze zien en bestempelen als anders? Vragen ze een speciale aanpak of kunnen we hen ook thuis laten spelen? In dit themanummer van Didaktief geven onderzoekers en leerkrachten hun kijk op vragen.

8 Isoleer de mocro’s

THEMA
Monique Marreveld
Marokkanen vormen geen probleem, de straatcultuur wŽl. Marokkaanse Nederlanders, hoe gaan we met ze om? Een school die twintig jaar geleden al een slechte naam had, maar geen Marokkanen, heet nu een Marokkanenschool. Er is wel wat veranderd: er is meer geweld en agressie. Maar met de gemiddelde Marokkaans Nederlandse leerling valt goed te werken. Als je tenminste niet steeds een Marokkaan in hem probeert te zien.

12 Post uit Marokko

THEMA
Kees Beekmans
Soms denk ik nog wel eens terug aan mijn leerlingen, aan wat ze zeiden. ‘Wij zijn geen Marokkanen, wij zijn geen Nederlanders, wij zijn allochtonen, we willen een allochtonenpaspoort!’ schreeuwde Sanae ooit door de klas. Sanae, in Nederland geboren uit Marokkaanse ouders, beschouwde ‘allochtoon’ als een geuzennaam. Er klonk heel wat bitterheid in door… Die archa•sche identiteit past ze al niet meer…

13 Benut het verschil

THEMA
Bea Ros
‘De truc is om te komen tot een discourswijziging waarin diversiteit biet als probleem, maar als verrijkend wordt gezien.’ Vanuit die stelling bepleit Sabine Severiens in haar oratie als bijzonder hoogleraar Onderwijskunde aan Erasmus Universiteit Rotterdam, de multidimensionale klas.

14 Wordt Ahmed nerd of gangster?

THEMA
Bea Ros
Marokkaans Nederlandse jongeren zijn vaker crimineel, werkloos en voortijdig schoolverlater dan autochtone jongeren, blijkt uit recent Risbo-onderzoek. Ze staan er ten onrechte weer gekleurd op, reageert socioloog Bowen Paulle. ‘Het onderzoek deugt niet. Het is een cadeau aan Geert Wilders.’

18 Blijf kalm en straal rust uit / Relatie leraar-leerlingen is extra belangrijk in multiculturele klas.

THEMA
Perry den Brok, The Wubbels, Jan van Tartwijk, Ietje Veldman
Allochtone leerlingen presteren veel beter als ze hun leraar zien zitten. Maar ze hebben wel een ander beeld van hem of haar dan autochtone leerlingen. Ervaren docenten spelen hierop in, zij onderhouden zorgvuldig het contact met hun klas.

20 De nieuwe Hanze

COLUMN
Kloprogge

21 Enthousiast als motor
INTERVIEW (po)
Marco Krijnsen
2010 is het jaar van de lerende leraar. Didaktief portretteert leraren die serieus werk maken van hun professionalisering. In de laatste aflevering AndrŽ Gussinklo. ‘Plezier is opbrengst’.

26 ‘Kom, kom, te veel speelruimte is ——k niet goed…’
CARTOON
Berend Vonk

26 Wat staat er in de weg?
WISSELSTROOK
Jeroen Goes

27 Tijd voor de no-nonsense-school?
OPINIE
Jacqueline Kuijpers
Het moet maar eens afgelopen zijn met juffendag, Sinterklaas en het kringgesprek. Dat schrijven basisschooldirecteuren Reinier Bos en Frank Voskuilen in hun ‘Manifest van de no-nonsense-school.’ Tijd voor effici‘nt onderwijs, ofwel: de school zonder franje?

28 Zeeland kampt met forse krimp

ONDERZOEK (po)
Monique Marreveld
Landelijk zal het aantal leerlingen met tien procent dalen, de komende jaren. Zeeland is een van de sterkste dalers en denkt na over alternatieven.

30 School is safe

INTERVIEW (vso)
Peter Zunneberg
De Aloysius Stichting, aanbieder van speciaal onderwijs, besteedt sinds een paar jaar extra aandacht aan veiligheid. De leerlingen ontwikkelen zich nu beter, ‘net als hun leeftijdgenoten’. Sommigen doen zelfs eindexamen op een reguliere school.

31 Puberhersenen

COLUMN
Miek van Dam

33 Taalprobleem? Vaak geen taalprobleem
ONDERZOEK KORT
Peter Zunneberg
Het geld dat jaarlijks wordt uitgegeven aan taalstimuleringsprogramma’s kan beter besteed worden. Dat ontdekte orthopedagoge Anne Keegstra tijdens haar onderzoek naar taalproblemen bij jonge kinderen.

34 Onderzoek Kort
– Vernieuwen met vastomlijnd doel
– Schoolbieb kweekt lezers
– Wennen aan Nieuwe Scheikunde
– Docent zorgverlener
– Zonder stress op naar de havo
– Brede school moet drie ballen in de lucht houden

37 Onderzoek Nieuw
– Oproep
– Gameverslaving
– Doven

38 Kunst helpt scholieren leerstijl te vinden

DOORSNEDE
Truus Groenewegen
Cultuureducatie kan een inspiratie voor leren zijn. Nauwe contacten met culturele instellingen helpen het Amadeus Lyceum in Vleuten om die filosofie waar te maken. Op de Cultuurcampus zitten enkele partners zelfs onder ŽŽn dak. ‘Wat eerst een sausje was, wordt nu een van de ingredi‘nten van ons onderwijs.’

40 Betere teksten dankzij ‘outline-tool’

ONDERZOEK
Saskia Brand-Gruwel, Hein Broekkamp, Paul Kirschner, Milou de Smet
Leerlingen die met een outline-tool werken, schrijven beter gestructureerde teksten en ervaren minder cognitieve belasting tijdens het uitvoeren van de schrijftaak. Training van tien minuten blijkt effectief; voorwaarde is wel dat ze de tool zelf nuttig vinden.

42 Voorbij de data-angst

OPINIE
MargŽke Hoogenkamp
Opbrengstgericht werken leidt tot betere leerresultaten. Toch werkt slechts 37 procent van de basisscholen daar consequent aan. Dat moet en kan beter, vind MargŽke Hoogenkamp. Directeur moet veranderproces stimuleren.

45 Maak leeromgeving veilig

INTERVIEW (vo)
Linda Wehlter
Hij merkt dat allochtone leerlingen correcties op hun gedrag sneller van hem accepteren dan van een ander. Dat ligt niet aan zijn afkomst, vindt hij, maar aan zijn manier van lesgeven. Yassine El Ouattassi pleit voor persoonlijke lesstijl.

RUBRIEKEN

22 Nieuws
– “Een huis van halve stenen”: Het debat over de geplande bezuiniging van EUR 300.000.000,- op passend onderwijs trok meer mensen dan er plaatsen waren in perscentrum Nieuwspoort.
– Inspectie neemt hogescholen de maat
– Wat jij niet wil
– Vmbo’ers succesvol op de havo
– Buitenland: Britse student duurder uit
– Weinig aandacht voor discriminatie
– Scholen kunnen zes procent besparen
– Kindermishandeling
– Ontslag
– Mbo krijgt een 7
– Pabo zoekt bestuur
– Werkloos
– Liever praktijk
– Prijzen

32 Praktijknieuws
– Rekenduels in de klas
– ‘Respect2all’ kweekt tolerantie

41 Brandende vragen
Optimale proefwerktijd?

46 Boeken
– De wereld aan de wand
– Boudou als boegbeeld
– Gedrag
– Meisje en Asperger
– Autisme
– Bij jou is het anders
– Taalbegrip
– Pruttelende potjes
– Zelfcontrole
– Sterrengids

48 (Inter)Actief
– Nieuws uit de Natuur bestaat 25 jaar
– Zelf digitaal lesmateriaal maken
– Straf

50 Agenda en colofon