Didactief — Jrg. 40 (april 2010) Nr. 4

Special: DUURZAAMHEID
Zie: middenkatern tussen pag. 20 en 21.
Voor leren voor duurzaamheid hoeft het curriculum niet om. Duurzame ontwikkeling kan ge•ntegreerd worden in traditionele vakken. Maar verder denken mag: in St. Michielsgestel wordt de binnentuin een buitenlokaal. In Hoorn is klimaatkunde een populair keuzevak. En Beilen is blij met groene maatschappelijke stages.

2 Roeping
VAN DE REDACTIE
Linda Wether

4 Segregatie
INTERVIEW (po)
Simone Barneveld
‘We mogen er niet klakkeloos van uitgaan dat integratie onderwijsgelijkheid bevordert’, vindt Michael Merry. Sterker nog, segregatie in het onderwijs kan in een aantal opzichten juist goed werken. ‘De Hindoescholen in Nederland zijn daarvan een lichtend voorbeeld.

9 De lerende leraar: ik wil alles weten
INTERVIEW (vo)
Peter Zunneberg
Senaida Bron-Sambo liet zich inspireren door haar wiskundelerares juf Richardson om zelf ook voor het onderwijs te kiezen. ‘Er was een heel prettige sfeer in haar klas. Zelf wist ik nog niets toen ik begon, ik heb onderwijs geven echt in de praktijk geleerd.’

14 Cartoon
Berend Vonk

14 Wisselstrook
OPINIE
Rob Damwijk

15 Slaagt de functiemix?
OPINIE
Luutje Niemandsverdriet
De functiemix geeft leraren de mogelijkheid binnen hun baan naar een hogere schaal te groeien. Op 1 augustus moeten in het basisonderwijs de eerste acht procent van de leraren van schaal LA naar schaal LB zijn aangesteld. Lukt het directeuren de functiemix uit te voeren.

1
6 Computerhulp
ONDERZOEK (po)
Carolien Nout
Leraren in het basisonderwijs willen steeds vaker gebruikmaken van de computers in hun lessen. Maar het ontbreekt hun aan bruikbaar digitaal lesmateriaal en ze hebben nog veel behoefte aan ondersteuning.

17 Gamen of gambieten

COLUMN
Kloprogge

18 Goudmijn
Monique Marreveld
Over tien jaar is een kwart van de Amerikanen van Spaanstalige afkomst. In het onderwijs doen latino’s het niet zo best. Maar er zijn uitzonderingen zoals op HTH Village in San Diego. Op de campus wordt een goudader ge‘xploiteerd.

20 Professioneel
COLUMN
Miek van Dam

21 Onderzoek kort
ONDERZOEK
– Interview: Spreken met gebreken
– Pubergeheim mag niet te groot
– ‘Tags’ brengen leraren samen
– AVI nieuw en oud vergeleken
– Pygmalion in de kleuterklas
– Laat leerlingen zelf modelleren
– Braaf denken, baldadig doen

25 Nieuw onderzoek
ONDERZOEK

26 Fotoserie: Anne Marie & Lieke
REPORTAGE (vo)
Bea Ros
Anne-Marie van Merwijk (51, links) en Lieke van Lith (42) draaien sinds augustus 20009 samen de klas van de Leeuw op De Kom, school voor zeer moeilijk lerende kinderen in Druten. Lieke is daarnaast teamleider Speciaal Onderwijs.

28 Aurum College Lelystad; School waar autist zichzelf mag zijn

DOORSNEDE (vo)
Natalie Boet
Een strakke structuur en een veilige leeromgeving. Het Aurum Coolege biedt kinderen met autisme aangepast onderwijs op niveau. Voor docenten is het zwaar werk.

31 Zorgleerlingen
ONDERZOEK (po)
Ed Smeets
Turkse en Marokkaanse ouders maken – mede uit schaamte – andere keuzes als hun kind onderwijszorg nodig heeft. Ze zien liever een diagnose spraak en taalmoeilijkheden dan gedragsproblemen.

33 De wortels van onze beschaving

INTERVIEW (vo)
Luutje Niemandsverdriet
Er woedt een discussie over het vak klassieke talen. Classica BŽ Breij vindt die discussie niet helemaal zuiver. Bovendien is het probleem niet zo dramatisch dat het vak daarvoor op de schop moet.

RUBRIEKEN

10 Nieuws

30 Praktijknieuws

34 Boeken

36 (Inter)Actief

38 Agenda en colofon

Special DUURZAAMHEID
Zie: middenkatern tussen pag. 20 en 21.

Voor leren voor duurzaamheid hoeft het curriculum niet om. Duurzame ontwikkeling kan ge•ntegreerd worden in traditionele vakken. Maar verder denken mag; in St. Michielsgestel wordt de binnentuin een buitenlokaal. In Hoorn is klimaatkunde een populair keuzevak. En Beilen is blij met groene maatschappelijke stages.


2 Verlangen naar de zee
Monique Marreveld
Nol Trum, directeur van kbs De Touwladder in St. Michielsgestel, kiest voor duurzaamheid en krijgt school mee in zijn enthousiasme. Erna Zeevenhooven, docente met een ‘duurzaam hart’ op RSG Magister Alvinus in Sneek, heeft een langere adem nodig.

4 Driemaal winst, geen vak apart
Peter Jansen
Duurzame ontwikkeling is geen vak apart, maar kan een extra perspectief bieden bij traditionele zaakvakken. Ook kan het helpen vaardigheden aan te leren die bij die vakken essentieel zijn. Het maakt de lessen actueel en passend bij de leefwereld van kinderen.

6 Leren voor duurzaamheid, zie onder: nlt
OPINIE
Niko Roorda
Duurzame ontwikkeling is geen vak apart. Maar dat hoeft succes op de middelbare school niet in de weg te staan. Neem een voorbeeld aan natuur, leven en technologie: een populair combinatievak dat vaak door verschillende docenten wordt gegeven.

8 Vlag uit voor eco-school
Chris Maas Geesteranus
Obs De Molenvliet in Stad aan ’t Haringsvliet is bijzonder, maar niet alleen vanwege haar formaat. Zij telt 38 leerlingen en vijf leerkrachten (onder wie de directeur) en duurzame ontwikkeling staat er hoog in het vaandel. Als eerste school in Nederland mag ze een ‘groene vlag’ voeren.

10 Verbazing houdt ze bij de les

Monique Marreveld
Kiezen voor klimaat. Dat kan op scholengemeenschap Oscar Romero in Hoorn. Klimaatkunde is een van de keuzevakken voor 2-havo. Guido van Belle, docent natuur/scheikunde en nlt, trekt de kar. Hij doet dat zo goed dat de schoolleiding overweegt klimaatkunde tot een verplicht kwartaalvak te maken volgend jaar.

12 Denken aan Vlieland

Gerben de Vries
Leren voor duurzaamheid is vooral een kwestie van leren kijken vanuit verschillende perspectieven en keuzes maken. Maar voor een goede les met morele impact is meer nodig. Duurzaam onderwijs telt zeven stappen: succes gegarandeerd.

14 Handen uit de mouwen

Arjan Woertink
Middelbare scholen zijn naarstig op zoek naar stageplekken voor hun leerlingen. Vanaf 2011 wordt de maatschappelijke stage immers verplicht. Leerlingen van CSG beilen doen stage in het groen: de school is heel tevreden.

16 Wetenschap in de klas

Allard de Witte
Elke dag meten hoe warm het is, de waterkwaliteit onderzoeken of bijhouden wanneer de eerste blaadjes aan de bomen komen. Middelbare scholieren doen het binnen het GLOBE project.

17 Energieke scholen

Laury Schepers, Monique Marreveld
Zuiniger omgaan met energie Žn energieker worden door betere ventilatie. Met deelname aan de campagne Energieke Scholen slaat Obs De Sleutel in Deventer twee vliegen in ŽŽn klap.

18 Iedereen kan het

AndrŽ de Hammer
Op Montessori basisschool Buiten Witte Vrouwen in Utrecht zijn leerkrachten bewust bezig met hun eigen vaardigheden: de SBL-competitie zijn er geen dode letter. Sterker nog, ze worden probleemloos gekoppeld aan leren voor duurzaamheid. Goed onderwijs kan duurzaam onderwijs zijn, zonder extra inspanningen.

20 Scoren bij inspectie met duurzame les

Jeroen Bron, Marjolein Haandrikman
Leerlingen leren om afwegingen te maken tussen de effecten van hun handelen op mens, planeet en economie, het zogenoemde trilemma, is een uitdaging. Het sluit aan bij hun leefwereld en bij actualiteit. Maar ook de school spint er garen bij.

22 Op internet
– Kennisnet:
themasite duurzaamheid
– Open leeromgeving: OPEDUCA
– Stichting Kids Moving the World
– Tijdschrift Natuur aan de Basis
– Methodiek Scholen voor Duurzaamheid
– Praktisch: boekje Duurzame ontwikkeling op de basisschool
– Help de Juf!: dvd
– Codename Future – onderwijs
– Natuur als leerschool, nieuwe post hbo-opleiding
– Programma
NME