Basisschoolmanagement — Jrg. 20 (maart 2007) Nr. 6

Thema: De schoolleider en het jonge kind

1 Kwaliteit in de onderbouw: de aandacht van de schoolleider zeker waard!
Lidy Schrijver-Witteveen
Welke mogelijkheden heeft u als schoolleider om effectief onderwijs in de onderbouw te realiseren?

3 Jonge kinderen en hun professionele begeleiding
Wim Meijnen
De aandacht voor de opvang, ontwikkeling en educatie van het (zeer) jonge kind is groeiende. In een nog niet zo ver verleden werden de benodigde kwalificaties om jonge kinderen goed te begeleiden niet zo hoog ingeschat. Goede intenties en de zorg voor een warm en veilig klimaat werden als vereisten geformuleerd. Onderzoek heeft echter uitgewezen dat de omgeving waarin het (zeer) jonge kind opgroeit van beslissende invloed is op de cognitieve ontwikkeling. Dat stelt specifieke eisen aan de in te richten omgeving en aan degenen die deze kinderen professioneel begeleiden. In deze bijdrage wordt daar in het kort op ingegaan.

6 Taalbeleid in de onderbouw verdient structurele aandacht van de schoolleider
Sylvia Peters en Hanneke Wentink
Een schoolleider zorgt systematisch voor het behoud en het verbeteren van de kwaliteit van taalonderwijs. Dit krijgt vorm in het taalbeleidsplan en het schoolplan, dat de jaarlijkse planning van activiteiten en verbeterplannen bevat. Hoe kunnen schoolleiders inspirerend zijn en zorgen voor draagvlak voor het taalbeleidsplan? Hoe betrokken kunnen zij zijn bij het onderwijsleerproces? In deze bijdrage wordt vooral ingegaan op het belang van onderwijskundig leiderschap en een goede samenwerking met de taalcošrdinator/intern begeleider om te komen tot kwalitatief goed taalonderwijs in de onderbouw.

11 Tim
COLUMN
R. de Bruin-Beuming

12 Onderwijs en ontwikkeling bij jonge kinderen
Bert van Oers
Het is inmiddels een algemeen geaccepteerde gedachte dat we tijdig moeten beginnen met het stimuleren van de ontwikkeling van kinderen. In die zin kunnen we zeggen dat de gerichtheid op ontwikkeling een kenmerk is van diverse benaderingen van het onderwijs aan jonge kinderen. Een nadere beschouwing leert echter dat er nog verschillende wegen te begaan zijn om deze ‘ontwikkelingsgerichtheid’ te realiseren in de praktijk. In dit artikel wordt OgO (Ontwikkelingsgericht Onderwijs vanuit de cultuurhistorische theorie van Vygotskij) gepresenteerd als een effectief onderwijsconcept dat ontwikkelingspotenties van leerlingen ziet in de betekenisvolle interacties van leerlingen met hun omgeving (o.a. volwassene)

18 Aan de slag met geletterdheid in de kleutergroep!
Lidy Schrijver-Witteveen
Het lijkt niet langer ter discussie te staan: experimenteren met letters en woorden in de kleutergroep mag. In deze bijdrage wil ik nog graag een stapje verder gaan, namelijk werken aan geletterdheid moet!

26 De WMS: het nieuwe kader voor medezeggenschap
JURIDISCH
Jeroen Gribling

28 Leren spelen, spelend leren!
Ellen Zonneveld
Vijf jaar geleden maakten basisschool De Wieken uit Schiedam en Basisschool Het Plein uit Rotterdam de keuze om met Basisontwikkeling te gaan werken in de voorschool en de groepen 1 en 2. Basisontwikkeling is het ontwikkelingsgerichte concept voor de groepen 1 tot en met 4. Locatiedirecteur Mieke Poot van de Wieken en directeur Hugo de Vries van Het Plein zijn zo enthousiast over deze manier van werken dat ze het nu door willen voeren in de hele school. In dit artikel leest u het praktijkverhaal van deze scholen. We wisselen de praktijkvoorbeelden af met achtergronden over ontwikkelingsgericht onderwijs. De volgende drie vragen staan hierbij centraal: wat kenmerkt goed onderwijs aan jongen kinderen? Welke rol kan ontwikkelingsgericht onderwijs daarbij spelen? Hoe trek je dat ontwikkelingsgerichte denken door naar de midden- en bovenbouw?

34 Onderwijs aan jonge kinderen in risicosituaties / handelen vanuit onderwijsbehoeften en zorgen voor continu•teit
Yvonne Leenders
Dit artikel gaat over jonge kinderen in risicosituaties, maar vooral ook over hun leerkrachten. De start die een kind maakt op school blijkt in sterke mate bepalend voor diens verdere schoolcarrire. Voor veel kinderen zijn de eerste jaren in het basisonderwijs een zeer prettige periode. In dit artikel verkennen we de doelgroep en specificeren we de gewenste professionaliteit van leerkrachten om ontwikkelingsmogelijkheden van jonge kinderen in risicosituaties te ontdekken en deze ook maximaal te (leren) benutten.