Wereld Van Het Jonge Kind — Jrg. 38 (juni 2011) Nr. 10

Thema: DE DIGITALE WERELD

4 Een duik in… de digitale wereld van het jonge kind
THEMA
Sjoukje Blom, Denise Bontje, Anneke Elenbas van Ommen
Kinderen van nu groeien op in een digitale wereld die hun wereld is. Zij weten niet anders. Voor volwassenen is het soms minder vanzelfsprekend. De ontwikkelingen gaan zo snel dat vaak nog voordat je de ene techniek onder de knie hebt, deze wordt ingehaald door een nieuwe techniek. Het is belangrijk dat kinderen mediawijs worden opgevoed door ouders, pedagogisch medewerkers en leerkrachten. Maar hoe doe je dat? Wat is mediawijsheid?

6 Peuters, kleuters en de media – Een zinvolle combinatie
THEMA
Peter Nikken
Voor jonge kinderen is er , sinds het succes van Teletubbies, tegenwoordig een ruim assortiment aan websites, games en televisieprogramma’s. Fijn voor ouders als ze willen dat hun kinderen zich met media vermaken. Maar het aanbod is groot en informatie over de mogelijke effecten van die media op kinderen is wisselend. Voor (professionele) opvoeders is het daardoor lastig om door de bomen het bos te zien. Hoe kies je voor een verantwoorde serie, game of website?

10 Werken aan mediawijsheid – Wisselwerking tussen beleid en praktijk
THEMA
Mary Berkhout, Joyce Sint Nicolaas
Een kind van anderhalf dat feilloos met een iPad weet om te gaan, achtjarigen met meer dan honderd vrienden op Hyves en vriendjes die op woensdagmiddag het liefst samen achter de computer kruipen. Media zijn leuk, spannend en tegenwoordig altijd en overal aanwezig. Maar wat zijn de positieve en negatieve effecten, hoe belangrijk is mediawijsheid en met welk beeld richt de overheid zich tot deze groep?

13 Kleuters in de virtuele wereld
IN DE SPIEGEL
Margreet van Oudheusden
In een maandelijkse column bespreekt pedagoog en docent Margreet van Oudheusden dilemma’s uit de onderwijspraktijk en houdt zij leerkrachten in de onderbouw een spiegel voor.

14 Jonge kinderen en nieuwe media – Een realistische blik
THEMA
Kees Both
Nieuwe media hebben een steeds grotere invloed op de manier waarop we leven en werken, en hoe we onszelf als mens ervaren. Het onderwijs kan hier niet aan voorbij gaan. Wat doen we met media op school? En vooral; wat doet de nieuwe media met ons? Een kritische, nuchtere houding is gewenst. Dit artikel levert stof voor discussie. Wat is wel en niet zinvol om de ontwikkeling van kinderen op een betekenisvolle wijze te stimuleren?

17 Digitale vaardigheden – Van cruciaal belang
THEMA
Jos de Haan, Els Kuiper, Remco Pijpers
Steeds meer kinderen zitten op internet. Veel vier en vijfjarigen spelen online spelletjes zonder te kunnen lezen. Van de Nederlandse kinderen tussen de zes en tien jaar oud zat in 2008 al 83 procent op internet. Vooral gebaseerd op het boek Contact! Kinderen en nieuwe media (De Haan & Pijpers, 2010) belicht dit artikel de digitale vaardigheden van kinderen.

20 Publiceren op internet – Van consument naar producent
THEMA
Frederike Lems
Met de komst van internet en sociale media is publiceren op eens een stuk makkelijker geworden. Opvoeders, ouders, leerkrachten Žn kinderen publiceren foto’s, filmpjes en teksten via internet. Maar in hoeverre zijn we ons bewust van de consequenties van het publiceren? Dit artikel maakt je bewust van mogelijke risico’s en biedt handvatten om afspraken te maken over online publiceren.

23 Drie boeken over mediawijsheid
BOEKINDRUK
Jan de Bas
– Contact! Kinderen en de nieuwe media
– Handboek Mediawijsheid
– Mediawijsleren

24 Van thuis mee naar school – De digitale wereld werkt door
THEMA
Ad van der Heijden
De digitale wereld werkt door in de leef- en belevingswereld van jonge kinderen. Binnen het gezin komt de digitale wereld van buiten naar binnen. Eenmaal op school merken we in activiteiten van kinderen daar soms expliciet wat van. Maar moeten we en kunnen we er ook iets mee? Zijn we zelf voldoende op de hoogte van wat kinderen thuis aan digitale ervaringen en belevingen opdoen?

27 ICT in de klas – ICT, doe maar mee!
THEMA
Barbara Nellestijn
Computers maken steeds meer deel uit van de leefwereld van kinderen, ook van jonge kinderen. Kinderen weten soms sneller dan hun ouders hoe ze een bepaald spelletje moeten opstarten. ICT kan gebruikt worden als aanvulling op het activiteitenaanbod in de groep. Dit artikel toont hoe ICT een dagelijkse rol speelt op basisschool ‘De Tafelronde’ in Amersfoort.

31 App Noot Muis – Peuters en kleuters op internet
THEMA
Remco Pijpers
Stichting Mijn Kind Online deed, in samenwerking met Z@ppelin en NTR: Jeugd, onderzoek naar hoe peuters en leuters surfen op internet en sprak met ouders over het internetgedrag van kinderen.

34 Op pad met Haas – Taalstimulering met ‘serious games’
THEMA
Marian Bruggink, Miek ten Brummelhuis, Uri‘l Schuurs, Sanneke Prins
‘Op pad met Haas’ is een unieke serious game voor jonge kinderen uit de serie ‘Mijn naam is Haas’. Kinderen hebben namelijk zelf invloed op het verloop van het verhaal en leren spelenderwijs nieuwe woorden. Het Expertisecentrum Nederlands onderzoekt de effecten van de game.

37 Spelen met computers – Kan dat samen?
THEMA
Femke Wetzer-Van Gils
Het gebruik van ICT in de kleutergroepen is op lang niet alle scholen gebruikelijk. Oude computers, een traag netwerk en cd-roms met educatieve spelletjes die elke keer vastlopen in het apparaat. Mooi uitziende, goed werkende software, maar net niet dat wat je voor jouw kleutergroep belangrijk vindt. Bestaat het dan wel, ICT in de kleutergroepen? Hoort het er wel?

40 Digitale prentenboeken
WOORDENSCHATONTWIKKELING / THEMA
Kees Broekhof
Digitale prentenboeken kunnen een enorme bijdrage leveren aan de ontwikkeling van woordenschat en verhaalbegrip bij jonge kinderen, zonder dat het de leerkracht extra tijd kost. Fictie? Nee, glasheldere onderzoeksresultaten. In dit artikel laten we zien hoe leerkrachten digitale prentenboeken optimaal kunnen inzetten.

43 Digitale prikkels en vermoeide ogen – Herkennen en voorkomen van visuele vermoeidheid
THEMA
Frank Rijksen
Jonge kinderen groeien op in een wereld waar ze dagelijks in aanraking komen met digitale media. De vele digitale prikkels die kinderen moeten verwerken, kunnen leiden tot vermoeide ogen. Deze overbelasting wordt ook wel ‘visuele vermoeidheid’ genoemd. Voor leerkrachten is het belangrijk om te weten wat de gevolgen zijn van dit vrij onbekende fenomeen. We gaan in op het herkennen van de signalen en mogelijkheden om vermoeide ogen bij kinderen te voorkomen.

46 Kinderen achter de computer – Waar let je op?
THEMA
Henk Aarts, Irmgard van Houtum
In dit artikel beschrijven we wat een optimale houding achter de computer is, of overbelasting (RSI) bij kinderen voorkomt en met welke middelen je een computer kunt bedienen. Ook gaan we in op hoe je deze kunt aanpassen, wanneer de standaard uitvoerig (beeldscherm, toetsenbord, muis) niet blijkt te voldoen, omdat een kind bijvoorbeeld linkshandig is of wanneer er sprake is van vermindert zicht.

50 De digitale wereld van…
THEMA
De digitale wereld van Charly (6), Luno (5), Damion (7), Robin (6) en Daan (7).

51 Spelend leren schrijven – Gamen in de klas
THEMA
Rens van Slagmaat, Michael Bas, Ad van Tuijl
‘Ranj Serious Games’ is bezig met de ontwikkeling van ‘Juf-in-a-box’: een methode voor voorbereidend schrijven gebaseerd op game principes. Een educatief computerspel, ontwikkeld in samenwerking met experts op het gebied van kinderfysiotherapie, dat een oplossing moet bieden voor schrijfproblematiek binnen het basisonderwijs. Hoe kan een spel kinderen leren schrijven?

54 Stop Motion Animatie – Project FLITS!
THEMA
Sanne Nuij
Wie had verwacht dat de favoriete pop uit de poppenhoek, de mooiste boot van de watertafel of de mooiste kerstbal uit de kerstboom in de aula een avontuur kon beleven? En dat dit avontuur terug te zien zou zijn op internet of op het digitale schoolbord? Project FLITS! laat leerlingen en leerkrachten kennismaken met alle creatieve mogelijkheden van de computer.

57 Mediasmarties
MEDIAOPVOEDING / THEMA
Cathy Spierenburg
Het allereerste tv-programma voor kinderen, Dappere Dodo, werd in 1953 ŽŽn keer inde maand uitgezonden. Lekker overzichtelijk, vergeleken met de 350 uur televisie waar kinderen tegenwoordig uit kunnen kiezen. Vooral de laatste vijf jaar is het aanbod van kindermedia explosief toegenomen. Als opvoeder wil je sturing geven aan het mediagedrag van kinderen. Maar hoe pak je dat aan zonder alle programma’s, games en sites eerst zelf te moeten testen?

60 Educatief kinderprogramma – Kijkje achter de schermen
THEMA
Susanne van der Velde, Christina Hoksbergen
Sommige opvoeders zijn bang dat veel tv kijken een slechte invloed heeft op jonge kijkers. Kinderen zouden bijvoorbeeld agressief gedrag van tv kopi‘ren. Maar televisie kan ook een positieve invloed hebben op de ontwikkeling van kinderen. programmamakers dienen daarmee rekening te houden. Aan de hand van het NTR: jeugdprogramma Hoele-Hoep (3 tot 5 jaar) gaan we in op het maakproces van educatieve televisie voor jonge kinderen.

64 Kijken naar de toekomst – Is het onderwijs er klaar voor?
THEMA
Arno Coenders, Frans Schouwenburg
Kinderen groeien op in een wereld waarbij technologie een steeds grotere rol zal spelen. Nieuwe technologie‘n volgen elkaar steeds sneller op. De vraag is hoe je dit soort ontwikkelingen in het onderwijs kunt gebruiken. Hoe ziet de wereld eruit in 2025, als kinderen van nu aan het werk gaan? Hoe moet het onderwijs hierop inspelen?

67 De digitale wereld van…
THEMA
De digitale wereld van Maartje (7), Estrella (6), Joep (6) en Senna (6).

68 Journaal
– Lezen is leuk
– Onderzoek
– Agenda
– Skype in de klas
– Mediaweek
– Tv-series
– Kindermishandeling
– Educatieve spellen

70 ‘Pigmentus, de kleurentovernaar’
THEMA PRENTENBOEK VAN DE MAAND