Vrije Opvoedkunst — Jrg. 73 (mei 2010) Nr. 4/5

2 Beste lezer
REDACTIONEEL
Rob Tuk

3 Hannie Rienks / De omgeving van het kleine kind
Lo•s Eijgenraam
Hoe moet de omgeving van het kleine kind zijn, wil het een gezonde ontwikkeling door kunnen maken?
Zijn de drie woorden rust, sfeer, ritme in de hedendaagse maatschappij, in dorp, stad in het gezin nog vanzelfsprekend aanwezig?

6 Het steigeren voor de springbarrire
W.F. Veltman
Het is buitengewoon fascinerend naar een ruiterconcours te kijken. Je ziet het paard over de hindernis springen, de opverende beweging van de ruiter is duidelijk, maar het belangrijkste van de sprong is voor het oog onwaarneembaar. Wie maakt eigenlijk de sprong? Het bereden paard en is het de wil van de ruiter, die het paard tot de sprong aanzet. Die wilsimpuls zie je niet. Het paard heeft ook een onzichtbare wilsaanzet in zich. Het heeft een springinstinct, zoals een hond een speur- en reukinstinct heeft. Bij het ‘halen ‘van de hindernis zijn het die instinctwil samen met de wil van de ruiter, die het ‘m doen. Zou je als ruiter om een of andere reden de sprong over de hindernis niet willen maken, dan moet je het paard inhouden. Het is dan niet onmogelijk dat het dier in zo’n geval steigert, dat wil zeggen: op de achterbenen gaat staan en het lijf opricht en met de voorbenen in de lucht slaat, een benarde positie bij de ruiter teweegbrengend.

8 Worden die je worden wilt [3] / Voorwaarden voor het werken met verborgen strevingen in kinderen*
Anne Machiel
Bespreking van de intu•tieve handeling.
* Het eerste artikel ging over ‘stoornis en kans’. Het tweede artikel belichtte een praktijkvoorbeeld van reageren op storend gedrag. Het derde artikel gaat in op de voorwaarden voor het werken met verborgen strevingen in de kinderen.

11 Zomaar kreeg ik een plakwerkje cadeau van een moeder…
IMPULS & BALANS
Francis Teeuw
Zij had het plakwerkje bewaard en bij een nieuwe opruimpoging besloten het weg te doen. Maar niet gewoon weg, naar mij toe, naar mij terug eigenlijk. In de jaren ’70 zaten haar kinderen bij mij in de kleuterklas. Het plakwerkje, een bloem, was gemaakt voor Moederdag…

12 Waarom we in de vijfde klas met de oude culturen willen kennismaken [1]
Maghiel Matthijssen
Als leerkrachten hebben we , wanneer we aan de vijfdeklasser denken de vaste associatie met evenwicht, ‘harmonie’. De leerling bevindt zich in een harmonische fase. Kort gezegd heeft dat te maken met het feit dat verschil tussen het jongen- en meisje-zijn zich nog niet werkelijk in de ziel heeft genesteld, maar vooral ook met het feit, dat het willen en het denken in deze periode nog binnen het voelen liggen opgesloten.

15 Op naar een pestvrij bestaan [1]
LIEFDE VOOR HET LEVEN
Geraldina Metselaar
Zou meneer Rijkman Groenink, de voormalige bestuursvoorzitter van een grote bank, vroeger gepest zijn op het schoolplein? Sleep je zo’n school(plein)verleden de rest van je leven mee? En kun je er allerlei verstrekkende conclusies aan verbinden? Wat is dat toch, dat pesten met ons doet? Deel 1 van een zoektocht naar eliminatie van het fenomeen.

16 VOK in Deventer, een wedergeboorte
Jan Alfrink
De plaatselijke afdeling van de Vereniging voor Vrije Opvoedkunst maakt in Deventer een doorstart. Het is een soort onderafdeling van de landelijke Vereniging voor Vrije Opvoedkunst, die een vrijeschool een warm hart toedraagt. Maar VOK Deventer was er bijna niet meer geweest…

18 Dick van Romunde
IN MEMORIAM
W.F. Veltman
Woensdag 21 april j.l. overleed Dick van Romunde op vierennegentigjarige leeftijd in zijn woning te Amerongen. Hij werkte na de tweede wereldoorlog als bovenbouwleraar voor wis- en natuurkunde, chemie en biologie aan de Geert Grooteschool te Amsterdam. Vele oudleerlingen van deze school zullen de beste herinneringen hebben aan deze bijzondere pedagoog en Goetheanistische natuurwetenschapper.

19 Over drugs en pubers
EERSTE HULP BIJ OPVOEDING
Lo•s Eijgenraam

Deze keer een rubriek waarin we stil willen staan bij een vraag waar menig ouder met pubers voor komt te staan: Wat, wanneer, waar , met wie, hoeveel mag ik drinken en/of roken?

22 Gespreksgebrekstoornis?
OP SPREEKUUR BIJ
Thomas Kelling

100 jaar geleden sprak Rudolf Steiner al over het belang van nabootsen en het effect op de lichamelijke ontwikkeling, maar ——k voor het ontwikkelen van onze sociale vermogens, zoals communiceren, spreken en inleven in de medemens.

24 Prentenboeken om te zingen en te zoenen
KINDERBOEKEN
Maria Lagaay
Boekbespreking over:
Daar buiten loopt een schaap ( Mies van Hout )
– Op een grote paddenstoel ( Mies van Hout )
– Dikke Maatjes ( Maria van Donkelaar & Martine van Rooijen )
Soldaten huilen niet ( Rindert Kromhout )

27 Op 24 juni is het de dag van Sint Jan, het Johannesfeest
JAARFEESTEN
Lo•s Eijgenraam
Sint Jan…de kinderen verheugen zich al tijden op het feest dat gaat komen. Alle vaders en moeders mee naar de boerderij, een picknick, spelen rondom de vier elementen, buiten, vuur, zingen, dans, het kan niet op. Moe en voldaan gaat iedereen huiswaarts en we zingen in de klas totdat de zomervakantie begint over Sint Jan en Johannes.

30 Vermogen tot verwerken
Karel Wasch
In de praktijk van het lesgeven gebeurt het helaas, dat een kind van de klas overlijdt. De schokgolf, die ontstaat is heftig. De leerlingen, ouders en leraren zijn vaak lang van streek en het kost veel moeite en stuurmanskunst om dit gebeuren weer in goede banen te leiden. Helaas moest ik het in mijn actieve loopbaan als leraar, ook tweemaal beleven dat er een leerling overleed. Gelukkig werd ik door een deskundige in rouwverwerking bij kinderen, de eerste maal, bijgestaan. Nu, vijftien jaar na die eerste ervaring, spreek ik nog met regelmaat ex-leerlingen die erover willen spreken. Opmerkelijk genoeg vinden ze later vaak troost bij gedichten. Zo ook in een gedicht van Anna Enquist (pseudoniem voor Christa Widlund-Broer).

31 Schoolrijpheid
Lo•s Eijgenraam
In deze periode van het schooljaar worden er op veel vrijescholen belangrijke knopen doorgehakt. Is deze kleuter schoolrijp en schoolvaardig? Op welke gebieden wel en op welke gebieden niet, wat heeft dit voor consequenties voor nu, voor de komende schooljaren, voor de latere biografie? Dit artikel wil u meenemen in de wondere wereld van het schoolrijpe kind en een kijkje geven in de keuken van vele vrijescholen en hoe men – ouders, kleuterleidsters, intern begeleider en remedial teacher – daar tot beslissingen komt.

34 Knutselidee‘n en uitgaanstips voor de zomer
Katja Kaiser
– Moza•ektafel met lichtjes voor in de tuin
– Marmeren
– Spelidee: goochelen met kaarten
– Uittip