Van twaalf tot achttien — Jrg. 2013 (mei 2013) Nr. 5

8 De leerling anno 2013
OPINIE & DEBAT
Yvonne van Sark, Huub Nelis

Wat onderscheidt leerlingen anno 2013 van generaties leerlingen voor hen? Wat betekent dat voor het leven op school, van pakweg 08:30 tot 16:00 uur.

12 Over muren durven kijken
OPINIE & DEBAT
Gerrit-Jan Meulenbeld
Over de overeenkomsten en het enkele verschil tussen bedrijfsleven en onderwijs.

14 ‘Thuis laat mijn vader zien hoe trots hij op mij is’
OPINIE & DEBAT
Mari‘tte Lusse, Hans Christiaanse, Peter de Vries
Ouderverantwoordelijkheid neemt af naarmate het kind ouder en meer volwassen wordt. Maar ouderbetrokkenheid blijft altijd bestaan, ongeacht de leeftijd.

22 Toekomst gezocht / Het nut van een ’tussenjaar’.
OPINIE & DEBAT
Eveline Beukers / Frans Meijers

Eveline kiest voor een tussenjaar. Ze schreef op ons verzoek haar overwegingen op. En Frans Meijers bespreekt het nut van zo’n tussenjaar.

26 ‘Organiseer het delen van kennis’
OPINIE & DEBAT
Bart Verheijen
Docenten zijn veel meer dan hun vak alleen. Sommigen zijn uitstekende pedagogen, anderen hebben veel ervaring met cošperatieve werkvormen. Er zijn docenten voor wie ict en sociale media geen geheimen meer hebben, en zij die teambijeenkomsten kunnen aanjagen en er zijn collega’s die soepel conflicten oplossen.

30 Ik, de Verandering
OPINIE & DEBAT
Mark Vlasbom
In deze laatste bijdrage over de U Theory van Schramer neemt Mark Vlasblom ons mee in de fases van Crystallizing en Prototyping. We gaan ‘door de U heen’ en omhoog langs de rechterzijde. Een energieke en actieve fase waarin we tot werkelijke veranderingen kunnen komen. Als we klein beginnen…

39 Grieks en Latijn nieuwe stijl op komt / Nieuw schoolexamen toetst klassieke taal en cultuur in samenhang
Truus Groenewegen
Wie de culturele en maatschappelijke context kent, leert een taal vaak makkelijker. Dat geldt zeker voor de klassieke talen. Toch is klassieke culturele vorming ooit ingevoerd als apart vak. Daar komt nu een einde aan. Cultuur wordt bij Grieks en Latijn ge•ntegreerd en maakt een totaalbenadering mogelijk. ‘Om het vak levend te houden, is het belangrijk de link te leggen tussen toen en nu’.

42 Wiskunde en ict: use to learn & learn to use
DIGITALE DIDACTIEK (9)
Tom Merkx, Jos Zuylen
Vanaf 2015 gaan de nieuwe examenprogramma’s voor wiskunde in. De verwachting is dat tot die tijd de examens niet al te ingrijpend zullen veranderen. Dit gegeven is in hoge mate bepalend voor de mate waarin ict in het wiskundeonderwijs de komende jaren zijn beslag krijgt. Zolang docenten namelijk het gevoel hebben dat ict-gebruik geen wezenlijk toegevoegde waarde heeft op examenresultaten, zullen ze digitale middelen niet enthousiast omarmen. Dat is op z’n zachts gezegd jammer, omdat buiten de school wiskunde zonder ict-gebruik nauwelijks of niet meer bestaat en het leren op school met gebruikmaking van ICT overduidelijk voordelen heeft.

44 Is differenti‘ren te leren?
Meike Berben
Het differenti‘ren in de les in het voortgezet onderwijs krijgt momenteel veel aandacht. Van docenten wordt verwacht dat zij in de les op een goede manier om kunnen gaan met de verschillen tussen leerlingen. In het basisonderwijs is dat al heel gebruikelijk. Om die reden heeft de Inspectie van het onderwijs verschillende indicatoren rondom gedifferentieerd lesgeven in het Toezichtkader opgenomen.

46 Longfonds zet zich in voor rookvrije terreinen: ‘Op school steek je niks op’
Nick Kivits
De helft van alle rokers steekt zijn eerste sigaret op het schoolplein op. Uit onderzoek blijkt dat jongeren die anderen ook zien roken, zelf ook eerder gaan roken. Reden genoeg om te pleiten voor rookvrije schoolterreinen.

48 Dagjelesgeven
Femke Zwaal
In 2010 startten Joost Borsboom en Femke Zwaal met steun van enkele bedrijven het initiatief Dagjelesgeven. Hierbij bemiddelen ze vrijwillige gastdocenten voor het voortgezet onderwijs. Het initiatief groeide uit tot een bestand van bijna 400 vrijwillige gastdocenten waar steeds meer scholen uit heel Nederland een beroep op doen.

50 De beste feedback komt van de leerling zelf
INGEZONDEN
Kathinka Groenink
Door de juiste feedback schiet het zelfvertrouwen en het zelfsturend vermogen van leerlingen omhoog. Ook gaat de kwaliteit van hun werk omhoog en werken leerlingen met meer plezier aan hun opdrachten. Daarom is het belangrijk dat docenten weten hoe ze effectief feedback kunnen geven. De feedbackcyclus biedt docenten een praktisch handvat om feedback van echte waarde te laten zijn in de les.

52 En dan sta je voor de klas…
INGEZONDEN
Monique Mulder
Het rendement van lerarenopleidingen is erg laag. Na vijf jaar zijn van de 100 gestarte studenten er nog slechts 28 werkzaam in het onderwijs. Een betere opleiding en betere begeleiding van startende leraren moet gaan zorgen voor meer ‘blijvers’. Bussemaker en Dekker hebben er 100 miljoen voor uitgetrokken. Monique Mulder, docente en onderwijsjournaliste, tekent haar eigen ervaringen op en die van haar jaargenoten van destijds.

EN VERDER

5 Museumstukken
EDITORIAL
Renske Valk

6 MOOI
De Meerwaarde, Barneveld

11 Modelleerling
COLUMN
Hester Macrander

16 Berichten

20 Uitgelicht
– Doorstuderen voor betere baankansen
– ‘Lerarenopleider is geen duizendpoot’
– Jongeren krijgen stem in Taalunie
– ‘Scholen vinden zichzelf nauwelijks excellent’

21 Onderweg
COLUMN
Wim Bos
‘Actief Betrokken Leerlingen’

25 Een proper nest
COLUMN
Jan Fasen

29 Verwende nesten
COLUMN
Bamber Delver

32 Het broeikaseffect
COLUMN
Frans Ottenhof

33 Lopende zaken
NU

54 Professionalisering
SCHOLING
– De crux van onderwijskwaliteit – Masterclass met Sietske Waslander
– Masterclass ‘Leren innoveren’ 15 mei
– Conferentie ‘Met taal en rekenbewuste vakdocenten naar betere resultaten ‘ op woensdag 15 mei
– Training De Vijf Rollen Van De Leraar start 19 juni
– Pesten en gepest worden; schreeuw om verbinding!
– Wat als jongeren over zelfmoord praten
– Gezag in het geding
– Novo-opleiding voor procesconsultant

56 Verschenen
– Actie is reactie
– Goed doen 2.0
– Autisme en de grenzen van de bekende wereld
– Ik ben niet dom of lastig, maar gewoon anders
– Jongens zijn ’t
– Waarom? Daarom!
– Keuzegids 2013 masters
– Basisboek medi‘rend leren

59 De docent in overbodig
COLUMN
Jelmer Evers

60 Halfhartig onderwijs / Het onderwijs in de voormalige Nederlandse koloni‘n
CANON VAN HET ONDERWIJS

63 Post Scriptum
COLUMN
Piet Post
Polonaise