Van twaalf tot achttien — Jrg. 2012 (mei 2012) Nr. 5

Thema: STEEDS BETER WORDEN

14 Vertrouwen in onderwijs(beleid)

THEMA
Simone de Bakker-LĀšhner, Inge van der Heul, Mirjam Bakker
Minister en onderwijsveld zijn het erover eens dat onderwijs beter kan (en moet). Maar op veel concrete punten staan zij de laatste tijd toch tegenover elkaar. Goed onderwijs is gebaat bij vertrouwen in scholen en bij een visie op de lange termijn.

20 De impact van masterleraren
THEMA
Marco Snoek
Leraren die een masteropleiding volgen zijn vaak enthousiast over de verdieping en de nieuwe inzichten die het hun oplevert. Maar dat garandeert nog niet dat in de praktijk het leiderschap van deze leraren tot bloei kan komen.

34 Wat moet ik als docent kunnen met ICT?
PROFESSIONALISERING
Isabelle Langeveld
Welke meerwaarde heeft ict-gebruik in het onderwijs en welke bekwaamheid heeft een docent nu nodig om voor zo’n ict-toepassing te kiezen? Om deze vragen te beantwoorden ontwikkelt Kennisnet een set van eisen aan de ict-bekwaamheid van leraren.

38 ‘Omdat ik het zeg!’
STARTENDE LERAAR
Jesse Wolthuis
In de eerste vier jaar van de lerarenopleiding leer je veel. Maar in de praktijk krijgen de lessen uit het Handboek voor Leraren pas hun beslag. Hoe een lio haar gedraag weet te plaatsen en aan te passen.

42 Ruim baan voor leermiddelenbeleid, VO-content en leermiddelenmix
BELEID
Rolla Hulsbergen, Hans Reiber
De collectie digitale leermiddelen achter de deur van VO-content groeit gestaag. En hoe meer scholen zich aansluiten bij dit initiatief, hoe rijker de collectie achter de deur wordt. Een update.

52 Mentor: bijbaan of professie?
MENTORAAT
Ivo Mijland
Een mentor is een raadgever, iemand op wie je kunt vertrouwen. Of, zoals de schoolgids meldt: de spil in het begeleidingsproces. Kun je dat leren? Of heb je het gewoon? Of niet? En is het een verplichte bijbaan of is het een professie?

EN VERDER

6 Berichten

7 Sanne en Floortje
COLUMN
Piet Post

9 Uitgelicht

11 Heb jij het goed getroffen met je schoolleider?
COLUMN
Ben van der Hilst

13 De Aanloop
EDITORIAL
Ben van der Hilst
Vertrouwen, alweer.

16 Bewust of onbewust bekwaam?
THEMA
Martie Slooter
Er is grote behoefte aan een beschrijving van competenties van leraren. Want een docent kan zich alleen verder bekwamen wanneer hij weet wat effectief gedrag is en wat niet. De Piramide geeft de niveaus aan die men moet doorlopen om een excellente docent te worden in het onderwijs van nu.

18 Bij nader inzien: leren van en met elkaar in de school
THEMA
Rita Schildwacht
In de school is een overvloed aan professionele kennis en kunde aanwezig die niet wordt aangesproken voor de professionalisering van collega’s. Een van de belangrijkste dingen die een manager in het onderwijs kan doen, is docenten stimuleren om kennis en succesvolle praktijken te delen.

23 Professionaliseren
UIT HET DAGBOEK VAN…
Wim Bos

24 Gespreid leiderschap maak je samen
THEMA
Hartger Wassink
Leiderschap is essentieel voor de kwaliteit van het onderwijs. Dat geldt niet alleen voor schoolleiders maar ook voor docenten. Over ruimte geven en ruimte krijgen.

26 De cijfers als leermeester
THEMA
Suzanne Visser
Blijven onze examenresultaten aardrijkskunde op de havo achter bij het gemiddelde? Zijn we in de basisberoepsgerichte leerweg te streng bij de beoordeling van schoolexamens? Nieuwe informatiebronnen zoals ManagementVenster maken het voor scholen gemakkelijker om hun onderwijsresultaten te analyseren. Leren van jezelf, dus eigenlijk. Maar hoe ga je daarover met docenten in gesprek?

28 Stilstaan bij de start
STARTENDE LERAAR
Birgit Telkamp
De eerste jaren van een leraar zijn kwetsbaar en vormend tegelijk. Een leerrijke werkplek, een goed ‘inductie-arrangement’ en een goede mentor maken het verschil. Wat kun je als collega bijdragen aan de professionele ontwikkeling van een startende leraar?

30 Toetsing, een vergeten aanbacht?
THEMA
Sander van Veldhuizen
Toetsing is een wezenlijk onderdeel van het onderwijsleerproces. Toch hebben docenten vaak moeite met het maken van toetsen, de voorbereiding en een effectieve nabespreking. Docenten die toetsvaardig zijn, dragen sterk bij aan een hogere leeropbrengst.

32 Examentraining
DIDACTIEK
Wynand Wijnen, Jos Zuylen
De kern van examentraining is dat de examensituatie zo vaak mogelijk en zo goed mogelijk wordt nagebootst.

36 Registerleraar.nl staat voor kwaliteit van beroep
THEMA
Frank Jansma
Alle leraren in Nederland die werkzaam zijn in het beroepsonderwijs, voortgezet onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs en het speciaal onderwijs kunnen zich vrijwillig registreren in het lerarenregister. In dit register laten zij zien welke activiteiten zij ondernemen om hun vakkennis te onderhouden.

40 Tips uitwisselen over toetsvragen
TOETSEN
Marijke Nijboer
De drie grote Rotterdamse vo-besturen en de gemeente werken nauw samen in het terugdringen van taalachterstand bij leerlingen. Het project Rotterdams (Taal)Effect betekent een primeur: alle scholen nemen tegelijkertijd dezelfde taaltoets af en docenten van verschillende besturen vergelijken hun scores en aanpak, om van elkaar te kunnen leren.

44 Onderwijszorg route Vo geeft grip
THEMA
Arie van Erp
Geven we leerlingen nog wel wat ze nodig hebben? Die vraag was voor de docenten van de Christelijke Scholengemeenschap Veenendaal (vmbo en praktijkonderwijs) aanleiding om een nieuwe werkwijze te ontwikkelen: Onderwijsroutes VO. De resultaten van de pilot zijn veelbelovend: het onderwijsperspectief en de onderwijsbehoefte van elke leerling staan tijdens de lessen centraal en begeleiding van leerlingen vindt zoveel mogelijk plaats in de klas.

46 Excellentiemodel: de berustende volger
PROFESSIONALISERING
Yvonne van Sark, Rutger van den Berg
De berustende volger houdt van kleine stappen.

48 Digitaal toetsen, de opkomst van het tablet
ICT
Allard Bijlsma
Digitaal toetsen staat inmiddels hoog op de agenda van scholen. De digitalisering van lesmateriaal zet definitief door, er komen nieuwe digitale examens en alle uitgeverijen leveren digitale toetsen aan. De komende maanden aandacht voor vijf in het oog springende aspecten hiervan. Deze maand: de opkomst van het tablet.

50 Fascinatie voor Chinees
CURRICULUM
Truus Groenewegen
Chinees zit in de lift. Leerlingen vinden de Chinese taal en cultuur interessant en spannend. Het vak is op weg naar een formelere status. Negen scholen voeren een pilot uit om Chinees als examenvak in te voeren. ‘Toen we hieraan begonnen, hadden we niets.’

56 Manifestatie Leraren met Lef
WVTTK

5
7 Uitademen
COLUMN
Marcel Groeneweg

58 Verschenen Spelenderwijs
‘Over de top – Haal het allerbeste uit jongeren’, ‘Onderwijs vraagt leiderschap’, ‘Ouderbetrokkenheid voor elkaar’, ‘In ’t Verdomhoekje’, ‘Goed onderwijs en de cultuur van het meten’, ‘De toneelcollectie – Deel 1’, ‘Headline Nieuws’, ‘Leraar24’

60 Agenda

61 Calvin en het rattendoolhof
COLUMN
Frans Ottenhof

62 …En tot slot
Martha Netten
Leerdicht