Van twaalf tot achttien — Jrg. 2011 (september 2011) Nr. 7

Thema: GRENZELOZE GENERATIE

12 Afvalrace slecht voor Nederland

ONDERWIJSPOLITIEK
Wim Jellema
Onderwijsdeskundige Jan van Ravens stelt: “Schaf alle categorale onderwijssoorten af. Dat is profijtelijk voor leerlingen, docenten en Nederland.”

14 De Grenzeloze Generatie
THEMA
Frans Ottenhof, Gerad Rozing
Interview met Michiel Westenberg en Micha de Winter.

18 De grenzeloze generatie is bedacht door volwassenen
THEMA
Frans Ottenhof, Gerard Rozing
Volgens schooldirecteur Ard van Andel en Peter Teitler verschillen de jongeren van nu niet zoveel met de jongeren ‘van gisteren’. Toch zal het onderwijs zich op onderdelen moeten aanpassen.

20 Natuurkunde leren op de computer
THEMA
Stephan Dinkgreve
Wat houdt jongeren tegenwoordig urenlang gekluisterd aan het computerscherm? En wat kan het onderwijs daarvan leren?

22 Leraren tussen protest en grenzeloosheid
THEMA
Pieter van Dijk, Annelies Boutelier
Inzicht in het collectieve bewustzijn van de eigen generatie en in dat van anderen helpt in de communicatie met medemensen en leidt tot begrip voor het gedrag van anderen.

24 Schoolbrede aanpak leidt tot beter gedrag
THEMA
Trees Das, Nico Schouws
Schoolwide Positive Behavior Support (SWPBS) en hoe dat leidt tot grotere effectiviteit van leerkrachten en betere leeropbrengsten bij leerlingen.

26 EYE4YOU
MENTORAAT
Joris van den Hout
Een palet aan instrumenten en methodieken om een optimaal pedagogisch klimaat in de klas te scheppen.

EN VERDER

30 Europees stempel op Nederlandse diploma’s.
PROFESSIONALISERING
Truus Groenewegen
Stage lopen of aan het werk in het buitenland? Een alomvattend Europees raamwerk voor kwalificaties moet dat makkelijker maken.

32 Leren stroomt in drie dimensies
RETHINKING EDUCATION
Benjamin Veenstra
Goed onderwijs sluit zo veel mogelijk aan bij de behoefte van de leerlingen.

34 Skills voor 2020
THEMA
Marie-Louise Schonewille
Om succesvol te zijn in de 21ste eeuw heb je ook technologische vaardigheden nodig. Welke zij dat en hoe kunnen scholen hun leerlingen beter helpen de nodige vaardigheden aan te leren? kennisnet is gesprek met vijf jongeren.

36 Minder doceren in klassengesprekken
DIDACTIEK
Wynand Wijnen, Jos Zuylen
Eerste van een tiental artikelen over didactiek in het klaslokaal: Observatie in de klas.

40 Arrangeren van leermiddelen
E-LEARNING
Tiddo Ekens
Arrangeren: wat heeft de docent nodig? Wat is het en hoe doe je het?

42 Leerlingen moet je zelfstandig maken
DIDACTIEK
Chris Eelman
De juiste combinatie van docentgestuurde en leerlinggestuurde taken is de sleutel tot goed onderwijs. Daarvoor is afstemming nodig op zowel het competentieniveau van de leerlingen als hun motivatiegehalte.

44 Werkvormen aanpassen aan leerstijlen en intelligenties
DIDACTIEK
Hendrianne Wilkens
Als u leermateriaal maakt, komt u voor de keus te staan welke werkvormen het meest geschikt zijn. Daarbij moeten zowel de leerdoelen bereikt worden als de leerlingen gemotiveerd raken.

46 Leren van eigen praktijkonderzoek
PROFESSIONALISERING
Loes van Wessum, Wietske Miedema
Praktijkonderzoek door docenten is in opkomst. Welke valkuilen komen zij daarbij tegen en wat valt daarvan te leren? Veel problemen die docenten noemen, komen voort uit een gezond onderbuikgevoel. Een veel voorkomende valkuil: de oplossing is al bedacht voor de analyse van het probleem.

48 Betere prestaties voor warme docenten
PEDAGOGIEK
Debora Roorda, Helma Koomen, Jantine Split, Frans Oort
De persoonlijke relatie met de leraar heeft effect op zowel de schoolse betrokkenheid als de prestaties van leerlingen. dat geldt vooral voor leerlingen uit lagere sociale milieus, kinderen met leerproblemen en jongens.

50 Vitaal voor de klas
PROFESSIONALISERING
Mieke Vollenhoven
Als docenten hun vitaliteit verliezen kunne ze niet goed meer lesgeven, communiceren en samenwerken. Om dat te voorkomen zouden alle scholen structureel aandacht moeten besteden aan de vitaliteit van het personeel. Maar ook docenten zelf kunnen veel doen om hun eigen energiepeil op peil te houden.

52 Gooi je lichaam in de strijd
KLASSEMANAGEMENT
Marijke van Dijk
Kauwgum kauwen in de klas en dan kijken hoe de docent gaat reageren…Een andere naam opgeven met als gevolg onderdrukt gegiechel door de hele groep…Gebruik je lichaam om daar mee om te gaan, zonder dat het meteen zo’n issue wordt.

56 Verantwoordelijkheid nemen, geven, laten
PROFESSIONALISERING
Henk Galenkamp
Wie is er verantwoordelijk voor wat? Wat is de verantwoordelijkheid van leerlingen, directie en bestuur? Op school ligt de verantwoordelijkheid vooral bij degene die eigenaar is van een taak, een probleem of van de uitvoering van beleid. In een professionele organisatie weerspiegelt het feitelijke proces die verantwoordelijkheid ook. Gaat daar wat mis, dan wordt dat zichtbaar in de communicatie.

58 Stem motivatie af op willen en kunnen
MENTORAAT
Femke Trap
leerlingen motiveren is een belangrijke, maar lastige taak. Zo merkt iedere mentor en docent wel eens dat inspirerend en afwisselend lesgeven niet altijd leidt tot gemotiveerde leerlingen. Soms is het een geval van niet willen, soms van niet kunnen. Soms vallen die twee ook samen.

60 Mobieltjes in het onderwijs
E-LEARNING
Christel van der Cruijsen
Jongeren en hun mobieltjes zijn onafscheidelijk. op de vraag of ze verslaafd is aan haar mobiel, antwoordt de 14 jarige Aslihan volmondig “Ja”. Horen mobieltjes in school?

63 LOB en de vakdocent
LOB
Lisanne van Balen, Marian van Calker
Af ent toe een leerling aan het einde van de les om door te praten. Met schitterende ogen vertellen stille leerlingen hele verhalen en je hebt geen idee waar het vandaan komt. Wat doe je daar mee?

64 Seksuele intimidatie en homopesterij
PEDAGOGIEK
Chantal Homburg
In juni belichtten we hoe scholen om kunnen gaan met agressief gedrag van jongens op school. Maar er zijn meer vormen van jongensgedrag die onveiligheidsgevoelens veroorzaken bij medeleerlingen en docenten. Wat kan de school doen om op dit aspect de schoolveiligheid te vergroten?

66 Verliefd op je docent
PROFESSIONALISERING
Debby Dacier
Maandag 14 februari het vierde uur. Tien minuten voor de bel komt de leerlingenraad de klas in oom de rozen van Valentijn uit delen. Een aantal leerlingen krijgen een roos. Ook jij krijgt een roos met een kaartje eraan, zonder afzender, maar wel met ‘een dikke kus’ erop…

PLUS

6 Berichten

8 Nou gewoon
COLUMN
Piet Post

9 Jetses
CARTOON
We staken tot we een schandalig hoge bonus krijgen per juist antwoord”

11 Medisch advies
COLUMN
Ben van der Hilst

29 Aansluiten bij de eigen leefwereld
MET DE STOELEN OP TAFEL
Frans Ottenhof

38 Spelenderwijs


39 Houd je aan de regels
UIT HET DAGBOEK VAN…
Wim Bos

55 Verschenen
– De leraar: professioneel leren en ontwikkelen
– Pubers van nu
– Schoolleiderschap aangekaart en in kaart gebracht
– Tieners zit stil! op school. Omgaan met ADHD

68 Agenda

69 De diplomaspeech
COLUMN
Michel Pijpers