Tijdschrift voor Remedial Teaching — Jrg. 25 (februari 2017) nr. 1

08 Zinvol praten over lezen
Joanneke Prenger
Toetsing gebeurt meestal na afloop van een vooraf vastgestelde periode, om te zien of de leerdoelen zijn behaald (summatieve evaluatie). Met leesgesprekken maak je de toetsing onderdeel van het leren. Deze formatieve evaluatievorm geeft je een beeld van de leesontwikkeling van de leerling, die door het gesprek zelf ook inzicht krijgt in zijn leerproces. Je bepaalt samen met de leerling waar hij naartoe werkt, achterhaalt waar hij op dat moment staat en je geeft gerichte instructies en feedback om de leerdoelen bereikbaar te maken. Kortom: een ‘uitgelezen’ instrument voor de remedial teacher.

12 Interview met de winnaars van de NRO-publieksprijs
Melanie Modderman
Inge Verstraete en Karin Nijman ontvingen eind 2016 de NRO-publieksprijs voor hun uitgave Handboek Leren Leren. Deze praktische gids over leren en leerprocessen in het voortgezet onderwijs is een naslagwerk waarin de belangrijkste theoretische inzichten over leren zijn verzameld en ondergebracht in vijf krachtige leerprincipes. De auteurs vertaalden deze principes naar de dagelijkse onderwijspraktijk in de vorm van tips, werkvormen en inspiratiebladen. “Maar het is vooral ook bedoeld als aanzet tot reflectie op leren. We weten veel over wat werkt in onderwijs, maar doen we het ook?”

14 Wat zijn de voordelen van het vernieuwde Rekensprint?
Leontine le Blanc en Jaklien Gillis
Op meer dan 300 basisscholen en rt-praktijken wordt het programma Rekensprint van Marijke Teunissen gebruikt om leerlingen te helpen bij het automatiseren van rekenvaardigheden. Sinds kort is Rekensprint Basis vernieuwd en uitgebreid. Redacteur Leontine le Blanc van Tijdschrift voor Remedial Teaching nam de proef op de som en keek naar de veranderingen. En Jaklien Gillis vertelt over haar ervaringen met Rekensprint op basisschool Ter Cleeff in Haarlem waar ze al drie schooljaren met het programma werken.

18 Het oversplitsende paard achter de wagen spannen
Loe van der Leeuw, Douwe Sikkes en Anna M. T. Bosman
Binnenkort brengt Cito een diagnostische toets op de markt die misconcepties over oversplitsend aftrekken van leerlingen in groep 5 moet blootleggen. Daarover schreven Vermeulen, Scheltens en Nieuwenhuizen van Cito een artikel in nummer drie (2016) van Tijdschrift voor Remedial Teaching. Volgens Loe van der Leeuw, Douwe Sikkes en Anna M.T. Bosman is het nut van deze toets twijfelachtig omdat deze niet eenduidig kan vaststellen waar het nu precies misgaat. De noodzaak van deze toets is volgens hen dubieus omdat een goede methodiek het maken van oversplitsende aftrekfouten voorkomt. In dit artikel hun uitleg hierover.

22 Deelsommen: zoek naar de strategie die bij de leerling past
Simon Wieringa
Sommige leerlingen passen de staartdeling toe, andere rekenen de som uit via hapdelen en een klein aantal leerlingen probeert de som uit zijn hoofd uit te rekenen. Wat deze leerlingen met elkaar gemeen hebben, is dat ze allemaal moeite hebben met uitvoeren van de gekozen strategie. Ze weten er wel iets van, maar niet voldoende om op een correcte wijze met de deelsom te werken. Simon Wieringa verkende in zijn onderzoek Deelsommen maak je zo! voor zijn opleiding Master SEN, de mogelijkheden om leerlingen de deelsommen op een correcte wijze te laten uitrekenen via hun zelfgekozen strategie.

26 Jezelf overhoren effectiever dan tekst markeren of herhalen
Pauline Reijners
Leerlingen die een tekst bestuderen doen dat vaak door de tekst herhaaldelijk door te nemen of door belangrijke informatie te markeren. Uit promotieonderzoek van Pauline Reijners (Open Universiteit) blijkt dat deze technieken niet effectief zijn als het gaat om het op langere termijn onthouden en begrijpen van informatie uit een tekst. Beter is het om eerder opgeslagen informatie uit het geheugen op te halen. Dit kan door middel van jezelf overhoren. Of tijdens het bestuderen van de tekst korte vragen te beantwoorden. Leerlingen zijn zich er niet van bewust dat deze technieken effectief zijn. Een schone taak voor de remedial teacher om ze hierop te wijzen en ze op deze manier te begeleiden.

28 Steun bieden aan kinderen met ingrijpende ervaringen
Edith Geurts
Bijna de helft van de 11- en 12-jarigen heeft één ingrijpende ervaring in zijn leven meegemaakt of maakt die nog mee. En één op de negen kinderen heeft er zelfs drie of meer. Dat blijkt uit het onderzoek Ik heb al veel meegemaakt van Augeo Jongerentaskforce (2016) . Het gaat bijvoorbeeld over kinderen die door hun ouders mishandeld of verwaarloosd worden, wiens ouders met veel ruzie zijn gescheiden of die opgroeien bij een ouder met verslavings- of psychische problemen. Deze ervaringen kunnen langdurige stress veroorzaken en tot ernstige schade leiden, tot ver in hun volwassen leven. Een trauma-sensitieve remedial teacher kan tegenwicht bieden door kinderen steun te geven hun gevoelens van stress te helpen verminderen. Op deze manier kunnen deze klachten nu en in de toekomst afnemen.

En verder:

06 Actueel

21 Gastcolumn
Wim Jansen

25 Vers bloed
Karin Schrotenboer

31 Gesignaleerd

34 Recensies

36 In de schijnwerkers – het NKD

38 LBRT info