Pedagogische Studië‘n — Jrg. 87 (juli 2010) Nr. 4

Thema: ONDERZOEKENDE LERAREN EN LERARENOPLEIDERS

227 Inleiding op het thema ‘Onderzoekende leraren en lerarenopleiders’

R. Zwart, M. Lunenberg & M. Volman
Dit themanummer laat enerzijds iets zien van de vele vormen die onderzoek door leraren en lerarenopleiders op dit moment aanneemt en anderzijds van de resultaten die dat onderzoek voor de betrokkenen zelf en voor hun omgeving kan opleveren. De auteurs zien het graag als een bijdrage aan de verdere discussie over de waarde van en randvoorwaarden voor onderzoek door leraren en lerarenopleiders.

232 (Leren) onderzoeken door docenten in het voortgezet onderwijs
P. Meijer, J. Meirink, D. Lockhorst & H. Oolbekkink-Marchand
De auteurs beschrijven drie initiatieven waarin docenten in het voortgezet onderwijs onderzoek (leren) doen in hun eigen praktijk. Bij elk van deze initiatieven is er sprake van een samenwerkingsverband tussen een instituut voor wetenschappelijk onderzoek en scholen voor voortgezet onderwijs. Na enkele jaren ervaring met deze initiatieven is het artikel bedoeld als een pas op de plaats. De leidende vraag in het artikel is wat de resultaten van de drie initiatieven zijn voor de docent en voor de school.

253 Een onderzoekende lerarenopleider worden
M. Lunenberg, F.A.J. Korthagen & R.C. Zwart
In dit artikel wordt verslag gedaan van een onderzoek naar de resultaten van het project ‘Lerarenopleiders onderzoeken hun eigen praktijk’. De resultaten van het onderzoek naar dit project laten zien dat de participanten groeiden als ‘scholars’. De relatie tussen vraagstelling en methode kreeg echter nauwelijks aandacht van de participanten en bleef vooral de zorg en verantwoordelijkheid van de begeleiders.

272 Onderzoeksgerelateerde activiteiten in het dagelijkse werk van leraren
J. Imants, K. van Veen, B. Pelzer, M. Nijeveldt & J. van der Steen
De studie laat zien dat in de onderzochte scholen leraren naar hun eigen waarneming veel onderzoeksgerelateerde activiteiten uitvoeren, maar ook dat er per school aanzienlijke verschillen zijn in het ondernemen van dergelijke activiteiten. Een doelgericht en gezamenlijk uitgevoerd schoolbeleid met aandacht voor planmatig en evidence-based werken lijkt ondersteunend te zijn voor het uitvoeren van onderzoeksgerelateerde activiteiten door leraren. Ook participatie in de dieptepilot Academische School bleek hiermee positief samen te hangen.

288 Praktijkgericht onderzoek: goed voor de onderwijskundige, de school, de docent en de leerling
DISCUSSIE
F. Geijsel
Een beschouwing van bovenstaande artikelen vanuit de methodologie van praktijkgericht onderzoek, professionaliteit van docenten en de school als professionele leergemeenschap.

296 ‘Stel een andere vraag en je krijgt een ander antwoord’/ Reflecties over onderzoek door leraren
G. Kelchtermans & E. Vanassche
DISCUSSIE
Aan de hand van de artikelen in dit nummer bespreken de auteurs drie kwesties. In de eerste plaats bepleiten zij het zuinig en zorgvuldig gebruiken van de term onderzoek. Ten tweede wijzen zij op het gevaar dat onderwijsgevenden die onderzoek gaan doen zich zullen voegen in de dominante onderzoeksagenda. Praktijkonderzoekers zouden trouw moeten blijven aan de waaier van thema’s die hun vertrekpunt en eigenheid vormen. De derde kwestie betreft het verder ontwikkelen van de samenwerking tussen onderwijsgevenden en geschoolde onderzoekers.

306 Leerzame prentjes voor de jeugd
BOEKBESPREKING
G. Breeuwsma
Boekbespreking van Leerzame prentjes voor de jeugd. Schoolprenten van de Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen, geschreven door J. Thijssen.