JSW Jeugd in School en Wereld — Jrg. 91 (december 2006) Nr. 4

Thema: SOCIALE COMPETENTIE

3 Woartels
REDACTIE
Tjalling Brouwer

6 Hoogleraar pleit voor Democratisch Burgerschap
THEMA
Connie Harkema
Prof. dr. Micha de Winter, hoogleraar aan de Faculteit Sociale Wetenschappen van de Universiteit Utrecht schreef in opdracht van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) het essay ‘Opvoeding, onderwijs en jeugdbeleid in het algemeen belang’. Het essay gaat over de noodzaak van een democratisch-pedagogisch offensief, waarbij de centrale vraag is in hoeverre het mogelijk en wenselijk is om in een tijd van individualisering en pluriformiteit een enigszins samenhangend kader te schetsen waarbinnen het denken over socialisatie, opvoeding, onderwijs en jeugdbeleid vorm kan krijgen. Naar aanleiding hiervan een interview met de auteur.

12 Wie fietst er?
THEMA
Frits Prior
In dit artikel maakt Frits Prior concreet wat er bedoeld wordt met sociale competentie en sociale cohesie. Hij laat ook zien hoe je daar in de basisschool het meest effectief aan kunt werken. Frits Prior werkt als trainer en coach bij het APS en helpt scholen in alle dagelijkse situaties een omgeving te scheppen waarin positief gedrag wordt gestimuleerd. Zijn motto is: ‘Tegen je onvoorwaardelijke liefde en echte aandacht kan geen enkel kind zich effectief verdedigen’. En, zegt hij: ‘Geen collega ook!’

16 Sociale vaardigheden versterken en ondersteunen
THEMA
Geert Peeters
Als ergens in het primair onderwijs gericht aandacht geschonken wordt aan de ontwikkeling van sociale en emotionele vaardigheden, dan is het wel op een ZMOK-school. Omdat er dagelijks structureel en expliciet aandacht is voor de sociale ontwikkeling, ontstaat daar rijke ervaring in het omgaan met kinderen met externaliserende gedragsproblemen. In dit artikel beschrijven we hoe in de praktijk van deze scholen gewerkt wordt aan het verbeteren van sociaal gedrag bij kinderen waar dit niet vanzelfsprekend verloopt.

22 Ruzie?? Competent oplossen!
THEMA
Renie de Jong, Wim Verheijen
Kinderen worden al van jongs af aan, zowel thuis, op school als buiten de school, met conflicten geconfronteerd. Leerlingen reageren verschillend op een conflict. De manier van reageren hangt samen met het belang van het conflict en met de voorbeelden die de leerling om zich heen heeft. Het is van belang dat je als leerkracht weet hoe je in een dergelijke situatie reageert en hoe je middels jouw reacties de sociale competentie bij leerlingen kunt bevorderen.

26 Sociale competentie en participatie in beeld
THEMA
Claudy Oomen
Scholen doen vaak meer aan sociale competentie dan ze denken. Toch blijven sociale competentie en participatie moeilijk te vatten begrippen. Op scholen is er eerder sprake van een verzameling van losse activiteiten dan van een systematische aanpak. Oberon heeft een Beleids Evaluatie Instrument ontwikkeld waarmee scholen hun aanpak in beeld kunnen brengen en verbeteren.

34 Hoe worden kinderen weerbaar?
THEMA
Hans Janssen
Als het om het aanleren van sociale vaardigheden gaat, heeft elke leerkracht wel een paar kinderen in de groep die extra aandacht vragen. Kinderen die het allemaal wat onhandig aanpakken en het voor zichzelf behoorlijk lastig maken, kinderen die het risico lopen buitenspel te raken. In zo’n situatie maakt elke leerkracht zich zorgen: hoe leer je een kind sociale vaardigheden? Hoe help je kinderen om weerbaar te worden?

40 Sociaal Competente School
THEMA
Hedwig Gosselink, Rob van Seters
Binnen het project Sociaal Competente School werken enkele scholen samen aan de ontwikkeling en uitvoering van een schooleigen en integraal programma. Door je eigen competenties in beeld te brengen en door te laten merken dat je wilt veranderen, stimuleer je de leerlingen om mee te veranderen.

RUBRIEKEN

10 www.jsw

20 Open Boek
THEMA
Jos Walta
Kinderboeken en sociale competentie.

29 Kort

30 Structureel Žn functioneel werken aan Sociale Competentie
PRAKTIJK
Mies van den Hemel

38 De schoolweek van Dani‘lle Ames
SCHOOLWEEK

44 Kanjertrainingen
IN BEELD

46 Sociale talenten
GEREEDSCHAP
Joop Stoeldraijer

50 Oudergesprek
VAN DE STAPEL
Bianca Pannekoek