io Internationaliseren in Onderwijs — Jrg. 31 (voorjaar 2011) Nr. 60

2 Nieuwe uitgaven bij het Europees Platform
– Internationale verkenningen quarks en quanta
– Vademecum internationaal geworven onderwijspersoneel
– Een duurzame voorsprong
– Nieuwe voorlichtingsmaterialen Europees Platform

3 Internationaliseren maakt hŽt verschil
VOOR DE LEZER
Jindra Divis (Europees Platform – directeur)

4 Rick de Graaff voorzitter VVTO-Platform Nederland: “VVTO werkt, maar het kan nog beter”
Willy Francissen
Op 12 mei zal het Platform vroeg vreemdetalenonderwijs Nederland een nieuwe versie van de standaard vvto (vroeg vreemdetalenonderwijs) aanbieden aan minister Van Bijsterveld. De standaard is een hulpmiddel en een streefdocument voor basisscholen die eerder willen beginnen met vreemdetalenonderwijs dan in groep 7, zoals gebruikelijk is. Er is veel belangstelling voor deze onderwijsvernieuwing, en de ervaringen zijn positief. Rick de Graaff, voorzitter van het platform vvto, licht de stand van zaken toe.

6 Breng Europa in de klas met: Comenius en eTwinning
Judith Dayus & Gordana Stefanovic (Europees Platform)
Het Europese onderwijsprogramma een Leven Lang Leren (LLP – Lifelong Learning Programme) bevordert internationale onderwijscontacten. Het onderdeel Comenius richt zich op internationale contacten in schoolverband; het onderdeel eTwinning doet dat speciaal met ict-middelen.

7 Vernieuwing in het schoolbeleid: de Masterclass Internationalisering
Marcia Joosen (Europees Platform)
Schoolleiders die wachten op de bus naar Cambridge, gebruiken hun tijd nuttig en bespreken de ontwikkelingen op school sinds hun vorige ontmoeting. Het gaat uiteraard over de dagelijkse gang van zaken, maar ook over het bezoek van hun collega’s aan het Netherlands House for Education and Research in Brussel.

8 Tweetalig onderwijs: Een duurzame voorsprong
Marc Remijn & Onno van Wilgenburg (Europees Platform)
Een team onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen heeft – in opdracht van het Europees Platform en van het landelijk netwerk tweetalig onderwijs – onderzoek gedaan naar de vormgeving en de presentaties van het tweetalig vwo-onderwijs in Nederland. De wetenschappers presenteerden hun bevindingen in een rapport. Begin 2011 is de publieksversie van het onderzoek verschenen onder de titel ‘Een duurzame voorsprong’; er is ook een Engelstalige editie: ‘A sustainable advantage’.

9 Verder met internationalisering na je middelbare school / See you in Europe
Anne Wensveen
De eerste keer alleen op reis, de eerste keer ver weg en de eerste keer vliegen. Ik was 15 jaar en mocht mee op de uitwisseling van de middelbare school naar Roemeni‘. Nadat de Elos-cošrdinator van mijn school mij warm had gemaakt voor het verre en onbekende plaatsje Lasi was ik verkocht. De reis werd een ervaring om nooit te vergeten. Na deze reis vol vreemde gerechten, nieuwe indrukken en mooie landschappen vam Roemeni‘ wist ik zeker dat ik nog veel meer landen en culturen wilde ontdekken.

10 “Onze leerlingen hoeven niet perfect Engels te spreken”/ Vroeg vreemdetalenonderwijs
UIT DE PRAKTIJK / BASISSCHOLEN
Willy Francissen
Basisschool Het Hoge in Vorden startte anderhalf jaar geleden met vroeg vreemdetalenonderwijs (vvto). Vanaf groep 1 krijgen leerlingen dagelijks ŽŽn kwartier les in het Engels. Vanaf groep 5 wordt er meer met taal gedaan. De kinderen hoeven niet perfect Engels te leren spreken. “Het gaat ons erom dat ze zich vrij voelen om te spreken in een andere taal, zodat ze makkelijk mensen uit andere culturen kunnen ontmoeten”, zegt directeur Harry Henderink .

12 Wegens succes geprolongeerd: Vmbo-talenconferentie ‘met talen kom je verder!’
VMBO
Marleen Dermout (Europees Platform)
Met kennis van vreemde talen komen vmbo-leerlingen verder. ze komen verder op school, verder in hun carrire, en verder dan hun directe omgeving, en natuurlijk… dan de grens. Vanwege de grote belangstelling voor onze conferentie over talenonderwijs in het vmbo van vorig jaar in Nunspeet organiseert het Europees Platform op vrijdag 30 september 2011 opnieuw een talenconferentie voor het vmbo met als motto ‘met talen kom je verder!’.

13 Met talen kom je verder / Tweetalig VMBO Duits
VMBO
Eelke Teitsma (CSG Rehoboth Hoogezand)
Sinds september 2010 volgen twee klassen – 57 leerlingen uit vmbo-tl 1- van onze school CSG Rehoboth in Hoogezand een tto-programma Duits. En dat was in het begin best spannend, ook voor de leerlingen. Veel leerlingen stonden er in het begin ook argwanend tegenover. Het was pittig om zomaar een taal te moetwen verstaan die je nog niet zo vaak had gehoord.

14 Internationaal samenwerkingsverband van twaalf scholen
HAVO – VWO
Willy Francissen
Scholengemeenschap St-Canisius in Almelo en Tubbergen profileert zich met internationalisering, tweetalig onderwijs en ict. De school voor vmbo, havo en vwo neemt deel aan een indrukwekkende lange lijst internationale projecten. Voor de organisatie ervan is het Canisius een samenwerkingsverband gestart met scholen in het buitenland. Cošrdinator internationalisering Leo Kemper vertelt over dit ‘World Wide Professional partnership’ (WWP).

16 “Vergeet als leerkracht vooral niet te genieten”, Pabostudent en VVTO
LERARENOPLEIDINGEN
Willy Francissen
Froukje Polman is 32 jaar, fotografe, en sinds kort ook gediplomeerd leerkracht voor het basisonderwijs. Ze studeerde af aan de Pabo in Eindhoven met een, volgens de opleiding, ‘bovengemiddelde prestatie’. Polman wist de school waar ze haar Lio-stage liep te enthousiasmeren voor vroeg vreemdetalenonderwijs (vvto), terwijl het team er bepaald niet positief tegenover stond. Ze maakte een lespakket waar iedereen blij van werd. “Ik heb vooral gevraagd: wat zijn jullie wensen?”.

18 Volwasseneneducatie in EU-lidstaten blijvend stimuleren voor 10-jarig Grundtvigprogramma
VOLWASSENENEDUCATIE
Dennis Wacht (Europees platform)
Action Plan on Adult learning. In de Europese Unie wonen bijna 500 miljoen mensen. Hiervan is 80 miljoen laag gekwalificeerd of laaggeschoold. Volwasseneneducatie richt zich sterk op deze groep mensen, maar heeft ook als doel mensen in een veranderende samenleving te helpen om zich aan te passen, in harmonie met elkaar te leven in een samenleving die gekenmerkt wordt door vergrijzing en in toenemende mate pluralistisch is.

19 Nieuwe impulsen voor bevordering geletterdheid onder volwassenen / Brede Europese aanpak nodig
VOLWASSENENEDUCATIE
DMarissa van der Valk (Europees platform)
Het verminderen van laaggeletterdheid is een belangrijk thema binnen Grundtvig. Vandaar ook dat het programma blij is met de oprichting van een High Level Expert Group in Brussel, begin dit jaar. Onder voorzitterschap van H.K.H. Prinses Laurentien der Nederlanden doet deze Expert Group onderzoek naar de meest effectieve en effici‘nte manieren om geletterdheid te bevorderen. Eind september 2011 is er ook een Grundtvigconferentie rond dit thema in Luxemburg.

20 KORTWEG
– Kiezen voor internationaliseren?
Serviceabonnement internationaliseren
– Cursussen internationalisering basisonderwijs
– CLIL 2012 (Content and Language Integrated Learning)
– Veel belangstelling voor internationaliseren op NOT
– Decanendag Elos en tto
– Josphine Born en Tolga GŸneri winnen de Junior Speaking Contest 2011
– Internationale conferentie lerarenopleiders inspireert!
– Tevredenheidsonderzoek Europees Platform
– Nederlands bezoek aan tweetalig onderwijs Canada

21 Onze jongens
GASTCOLUMN
Karijn Helsloot
In deze IO-gastcolumn biedt het Europees Platform de mogelijkheid te reageren op actuele ontwikkelingen ten aanzien van internationaliseren en het onderwijs

22 Overzicht onderwijsprogramma’s

24 Europees Platform brengt het buitenland binnen!

Serviceabonnement, activiteiten, voorlichting

24 Nieuw op de website
Machteld Cornets de Groot (Europees Platform)
Vroeg vreemdetalenonderwijs www.europeesplatform.nl/vvto
– Taalexamen Frans basisschool www.delfprim.nl
– Veelgestelde vragen is nu ook een onderdeel van de website
– Formulierenpagina sneller