Didactief — Jrg. 39 (april 2009) Nr. 4

Thema: RESPECT
Multicultureel contact ontstaat niet zomaar. Je moet er tijd en energie in steken. Dit themakatern biedt tips en praktijkvoorbeelden: de succesvolle uitwisseling tussen een zwarte stadsschool en een witte plattelandsschool, botsende multiculturele opvattingen, in de weg zittend eergevoel, burgerschap en mensenrechteneducatie.


4 Multicultureel contact ontstaat niet zomaar
THEMA (vo)
Bea Ros

Het klinkt logisch: breng twee verschillende groepen leerlingen met elkaar in contact, en er ontstaat meer onderling begrip. Maar zo makkelijk gaat dat niet, ontdekten onderzoekers van het Amsterdamse Instituut voor de Lerarenopleiding (ILO). “Je moet als docent continu zorgen voor interactie.”


8 Mensenrechten horen thuis in het onderwijs
THEMA (po / vo)
Simone Barneveld
2009 is het jaar van de mensenrechteneducatie. Maar het Nederlandse onderwijs besteedt er nauwelijks aandacht aan. Dat is een gemiste kans, vindt hoogleraar rechtspluralisme Barbara Oomen.

10 Botsende opvattingen
THEMA (vo)
Astrid van de Weijenberg
Bij multiculturele botsingen zoeken docenten voor elke nieuwe situatie nieuwe oplossingen. Er zijn weinig regels waarop ze zich kunnen beroepen.


11 Sorry is voor sissies, een vent ontkent
THEMA (vo)
Hans Kaldenbach
Er is iets gestolen. En een leerling weet dat u weet dat hij de dader is. Maar als u hem daarmee confronteert, krijgt u een nutteloos conflict. Dan is het beter om te kiezen voor de judo-aanpak.


14 Jong gedaan, oud geleerd
THEMA
Cees van der Kooij
De Inspectie wil dat scholen een visie op burgerschap en integratie formuleren. Voor scholen die daar moeite mee hebben is er een nuttig boek, dat verder kijkt dan de waan van de dag.

15 In het spoor van Obama
COLUMN
Kloprogge


16 Tweede Wereldoorlog
PRAKTIJKNIEUWS
Iris Dijkstra
Groep 7 van de Prins Mauritsschool in Staphorst dook in de geschiedenis van de Joodse Wereldoorlog. Leerlingen bouwden onder andere een barak na interviewden een overlevende. Het eindresultaat is een expositie en bijbehorend lesmateriaal.


17 De onderzoekende docent
INTERVIEW
Yolanthe van der Ree


18 Brede brugklas
NIEUWS
Linda Welther
Mavo-leerlingen die in een gecombineerde brugklas voor mavo/havo zitten halen daarna vaker een hoger onderwijsdiploma. Ze profiteren van de extra tijd om hun definitieve niveau te bepalen en houden langer zicht op een directe doorstroom naar het hoger onderwijs.

20 Leerstandaarden vanaf 2010 ingevoerd
NIEUWS
Suzan de Boer
Als het aan het kabinet ligt, wordt het Referentiekader Doorlopende leerlijnen Taal en Rekenen volgend jaar van kracht. Onderwijsorganisaties zijn gematigd positief.


21 Experimenteren met verlengde leertijd
OPINE
Suzan de Boer
Staatsecretaris Dijksma steekt vijftien miljoen euro in experimenten met verlengde leertijd voor leerlingen met een achterstand.


22 Concurrentie
CARTOON
Berend Vonk

22 Onorthodox
REDACTIONEEL COMMENTAAR
Linda Welther

23 Leerstandaarden?
OPINIE
Suzan de Boer
Als het kabinet zijn zin krijgt, beheersen kinderen in de toekomst de basisvaardigheden taal en rekenen op een landelijk vastgesteld niveau. Ook de kinderen die instromen met een taalachterstand van twee jaar. Volgens onderzoeker Henk Blok (pagina 26) komen achterstandsscholen hierdoor in grote problemen. Zijn leerstandaarden wel haalbaar?


24 Leren met laptops
PRAKTIJK
Linda Welther
Het Zuyderzee College deed schoolboeken de deur uit. Alle nieuwe leerlingen krijgen een laptop in bruikleen. Lesmateriaal ontwikkelt de school zelf of samen met andere scholen. ‘De computer blijft een hulpmiddel’, benadrukt de directeur.


26 Leerstandaarden werken niet
OPINIE (po)
Henk Blok
Invoering van leerstandaarden in het primair onderwijs brengt achterstandsscholen in grote problemen. Hun leerlingen zullen het vereiste niveau niet halen binnen de gestelde acht jaar. De oplossing: flexibele leertijd, stelt onderzoeker Henk Blok.


28 School met vijf sterren
INTERVIEW
Astrid van Weijenberg
Als we de basisschool opnieuw uit zouden vinden, komen we in de buurt bij de Sterrenschool. Een school die altijd open is, de spil van de buurt is en waar kinderen hun eigen leerreis volgen. En dat tegen lagere kosten. De ‘Denktank Sterrenschool’ bracht het concept in kaart.


29 Talk2kids
COLUMN
Miek van Dam


30 Chatsessie help jongere uit de shit
ONDERZOEK (vo)
Peter Zunneberg
In 2004 kregen de tieners Jo‘lle Smout en Bart Boomsma een idee. In ŽŽn-op-ŽŽn chatgesprekken kunnen jongeren elkaar helpen met sociaal-emotionele problemen. Zo ontstond SHare in Trust. Ruben Fukkink onderzocht hoe effectief het project eigenlijk is.


31 Onderzoek kort
ONDERZOEK
– Interview: Geef vmbo-leerlingen stevige teksten
– Struikelen op klanken
– ‘Talige’ wiskunde soms beter te vatten
– Hoe het boefjes na de vmbo vergaat
– Presteer beter met Ritalin
– Zelf uitleggen is leerzamer
– De groeipijnen van basisscholen


35 Nieuw Onderzoek
ONDERZOEK


36 Techniekles
PRAKTIJK
Jacqueline Kuipers
Handen uit de mouwen! Dat is het motto van het Franse programma om techniekles op basisschool te bevorderen. Wek verwondering en nieuwsgierigheid bij leerlingen, aldus medeoprichter Pierre LŽna. Het programma vindt wereldwijd navolging. Ook in Nederland.


37 Nederland volgt Franse vaandel, op afstand
Hanno van Keulen
Hoewel techniek op steeds meer basisscholen gespreksonderwerp is, komen de lessen maar moeizaam op gang. Te weinig tijd en geen prioriteit is een verklaring. Maar ook blijken kerndoelen, lessen en toetsen niet op elkaar afgestemd.

RUBRIEKEN

16 Praktijknieuws

18 Nieuws

41 Actief

42 Jeugdboeken

43 Gelezen

44 Gebladerd & gesurft

46 Agenda en colofon