Bij de Les — Jrg. 4 (maart 2008) Nr. 3

5 Politiek en onderwijs
REDACTIONEEL
Susanne Nieuwenbroek

5 Wij zijn wat wij denken
Citaat
“Wij zijn wat wij denken.
Alles wat wij zijn komt op
met onze gedachten, met
onze gedachten maken
wij de wereld.”
Auteur onbekend

6 Provocatief coachen
Jan Ruigrok
Dank zij het werk van mensen als Jaap Hollander en Jeffrey Weinberg maken in het onderwijs steeds meer begeleiders met succes gebruik van provocatieve technieken. Het idee is dat wanneer je een ezel vooruit wilt krijgen, je hem aan de staart moet trekken. De provocerende begeleider plaagt zijn leerlingen, blaast hun problemen op tot belachelijke proporties of maakt hen duidelijk dat ze de zaken vooral moeten laten als ze zijn. Auteur jan ruigrok laat zien hoe provocatieve begeleiding een combinatie is van: Geloof in eigen kracht, Geloof in de kracht van de ander n Humor.

11 ‘Alcoholvrije coktails – Gratis proeven’
CARTOON
Leen Baars

12 International Hospitality Management in Zwitserland (hbo)
Dynamiek in opleidingenland
Ankie van Gisbergen

Praktisch onmogelijk wordt het, ook door de vele veranderingen, van alle bestaande opleidingen op de hoogte te zijn. In deze rubriek maandelijks een nieuwe of sterk gewijzigde opleiding, steeds van verschillend niveau en uit verschillende regio’s. Hopelijk zinvol om nieuwe idee‘n op te doen, bij te blijven en vooral uw leerlingen op de goede weg te krijgen in opleidingenland.
De meerwaarde van de hier bekeken opleiding ligt absoluut in het contact met andere buitenlandse studenten.

17 De Dutch Big Picture klas
Francine Boerstel & Cock Wielaard
Vijf scholen binnen de scholengroep HollandAccent Onderwijsgroep zijn met een aantal klassen onlangs van start gegaan met Dutch Big Picture. In deze klassen krijgen vmbo-leerlingen op een andere manier les. Elke leerling zal onder intensieve begeleiding van een of twee vaste coaches (ofwel begeleidende docenten) zelf zijn of haar passie ontdekken en daarbinnen opdrachten en uitdagingen formuleren.

20 Samenwerking in begeleiding
MET NAME
Maria Boink
De wet bepaalt dat er in iedere gemeente een samenwerkingsverband hoort te zijn met als opdracht het verbreden van de zorg voor leerlingen. Niet alleen voor de leerlingen, maar ook voor de begeleiders kan dat veel winst opleveren. Esmee Smit is cošrdinator van dit verband in de gemeente Utrecht en vertelt wat daar zoal bij komt kijken.

22 Commissie Dijsselbloem: ‘Goed onderwijs begint met gemotiveerd personeel’

Ivo Mijland
‘Dadendrang bedreigt het onderwijs’ zo kopten vele kranten half februari groot. Aanleiding voor de kop was het vernietigende rapport dat de commissie Dijsselbloem een dag eerder bekendgemaakt had. De politiek kreeg fiks op de billen en dat is eufemistisch uitgedrukt. Bij de Les was benieuwd hoe het onderwijsveld tegen het rapport aankijkt en sprak met Ton Broeren, algemeen directeur van Voortgezet Onderwijs Best-Oirschot, aangesloten bij de Orion Scholengroep en lid van de VO-raad.

26 Studie, loopbaan en sport / De invloed van topsport op de loopbaan
INTERVIEW
Marlin de Bresser
Scholieren hebben het druk. Met school, vriendschappen, sporten. Dit allemaal met het oog op de toekomstige loopbaan. Studeren en daarna – als het even kan – een bloeiende carrire. Voor sporten is lang niet meer altijd tijd, laat staan op topniveau.Toch zijn er uitzonderingen die topsport beoefenen en aan een mooie carrire in het bedrijfsleven werken. De combinatie blijkt een win-winsituatie indien aan enkele voorwaarden voldaan wordt. Sport is een goede afleiding en sporters kweken behalve spieren veel dicipline. Ze leren effici‘nt met tijd omgaan en zijn gewend aan presteren onder druk. Skills die in het bedrijfsleven ook goed van pas komen. Topsport kan gecombineerd worden met een uitdagende baan en een interessante carrire met doorgroeimogelijkheden. Een interview met het levende bewijs: Simon Vroemen.

30 Decaan of loopbaancounselor?

Joop van der Sman e.a.
Kiezen wordt in hoge mate be•nvloed door de wensen en verwachtingen van het gezin en de samenleving. Komen al die leerlingen ‘goed terecht’? En zo niet, wat dan? En aan wie heeft het dan gelegen?

30 – 37
KORT NIEUWS
– Gratis lesmateriaal ‘Laat je niet gek maken!’
– Krabben en haren trekken
– Het beste advies dat Maarten van Rossum, Amerika-deskundige, ooit kreeg: ‘Maak je eigen keuze’
– Filosofie is cool
– Hoogvliegers in het onderwijs
– Studiekeuze complexer dan vaak gedacht
– ‘Betere begeleiding nodig bij studiekeuze’
– Autisme in het vo
– Auti-vriendelijk
– Filmpje wijst op gevaar pretopleiding
– Kritiek op maatschappelijke stage
– Vmbo’er ziet droombaan in ICT en zorg
– Enschede stopt vmbo-examen: Scholingsboulevard in Twente ge•ntegreerde vmbo/mbo
– Eerstejaars hbo’er onvoldoende gekwalificeerd (commissie Meijering)
– Voorleesfunctie laat de (school)site spreken!
– Talent onvoldoende uitgedaagd
– Digit@@ltjes

33 Leren van Yvonne
COLUMN
Hugo van Gendt

34 Nieuwe ranking handicapvriendelijkheid
Ineke van Arnhem
Decanen van Wageningen Universiteit en de Haagse Hogeschool mogen zichzelf een royale schouderklop geven. Mede dankzij hun inzet staan die instellingen op de eerste plaats in de ranglijst van meest handicapvriendelijke universiteiten en hogescholen. Deze ranglijst staat sinds kort op de site van het hoger onderwijs www.studiekeuze123.nl In het artikel meer over deze ranking en de betekenis daarvan.

38 Hoe pak ik dit aan?
Nolleke van der Spek
Een benaderingswijze van begeleiden. Meer weten?: Themamiddag ‘Hoe pak ik dit aan?’ van de sectie leerlingbegeleiding van de NVS-NVL op 16 april 2008 van 13.00 tot 17.00 uur in Antropia, Driebergen-Zeist.

41 Later
COLUMN
Laurien Ruigrok

42 Sociale cohesie versterken: een taak van het onderwijs?
Ankie van gisbergen
Het onderwijs reageert op de stelling van Aboutaleb, staatsecretaris van Economische Zaken: “De overheid is maar zeer beperkt in staat iets te doen aan sociale cohesie.”

46 Aanval op de uitval
Annemarie Oomen
Ook in havo en vwo helpen loopbaanori‘ntatie en – begeleiding (LOB) voortijdig schoolverlaten te voorkomen. Zo luidt de eerste conclusie in de APS-rapportage ‘Onderwijsuitval en Talentontwikkeling met lob in havo en vwo’. Het rapport vormt de weerslag van een verkenning van decanen, experts Tweede Fase van SLO en APS en andere ter zake kundigen over dit onderwerp. Zij onderzochten de bruikbaarheid voor havo en vwo van de door Meijers en Kuijpers in 2006 uitgevoerde onderzoeken naar lob in het (v)mbo. Deze richtten zich op de wijze waarop lob de (v)mbo-leerlingen ten goede kan komen en de samenhang van lob met het docentenniveau en het onderwijs.

50 Tussen leerlingbegeleiding en therapie
Ard Nieuwenbroek & Wim van Mulligen
“Maar ik wil helemaal geen hulpverlener zijn!”, “Dit is werk voor een psycholoog en niet voor een leerlingbegeleider en zeker niet voor mij!”, “Therapie wordt in onze school niet gegeven!” Dit zijn veelgehoorde uitspraken van leerlingbegeleiders. In trainingen en tijdens supervisie komen we ze vaak tegen. Er is onzekerheid, weerstand en soms ook angst om als leerlingbegeleider het zogenaamde therapeutische pad op te gaan. En dat terwijl veel leerlingbegeleiders, qua opleiding en ervaring, zeker meer voor hun leerlingen kunnen betekenen dan ze denken. Waar ze nu stoppen, ligt nog een onontgonnen terrein waar de hulpverlening niet zoveel kan en juist leerlingbegeleiders nog heel veel mogelijkheden hebben. In dit artikel verkennen we het begeleiden van leerlingen binnen de school, dat niet primair vertrekt vanuit een curatief pedagogisch-didactisch kader.

53 Wij en nog eens wij!
Energizer
Ivo Mijland
Energizers zijn korte oefeningen of opdrachtjes die je met een groep doet om op te warmen, om elkaar beter te leren kennen, veiligheid te vergroten en het energieniveau te verhogen. Deze keer een energizer waarbij we op zoek gaan naar de kracht van de groep, sterke en zwakke kanten.

54 Leerlingen aan het woord: keuzeproblemen
Leerlingen aan het woord
Truda Zijp, Ankie van Gisbergen & Chiel Voerman
In de rubriek ‘leerlingen aan het woord’ spreken de leerlingen zelf over de meest uiteenlopende onderwerpen. In deze Bij de Les gaat het over ‘Keuzes maken’. De tijd dat leerlingen in het voortgezet onderwijs een profiel (havo-vwo) of sector (vmbo) moeten kiezen, is weer aangebroken. Hoe is dat voor de leerlingen? Weten ze wat ze willen kiezen en waarom? Hoe vinden ze de begeleiding daarbij? Negen leerlingen van verschillende scholen vertellen hierover.

58 Zangjuf
COLUMN

Truda Zijp

59
Uit de media
– Wie zei wat over de feminisering van het onderwijs
– Het vwo is een meisjeszeef
– NRC kopt 25 januari 2008: Vwo raakt jongens kwijt
– NRC 2 februari 2008: Onderwijs feminiseert over de hele wereld
– Jongens in een vrouwgerichte maatschappij. Partijtje stoeien mag niet meer…

60 Om naar uit te zien
Conferenties, cursussen & studiedagen
– Dag voor de professionele begeleider (27 maart 2008)
– Trainingen Ortho Consult
– Middagsymposium Provocatieve Coaching (9 april 2008)
– Zomertrainingen voor docenten
– Opleiden Docent Drama
– Middagsymposium Kindermishandeling en school (23 april 2008)
– Het ABC van de loopbaan
– Mentortraining op locatie
– Didactiek en ICT Congres 2008 (8 april 2008)
– Wetenschapsfestival (4 juni 2008)
– Hoe pak ik dit aan? (zie ook pag. 38)
– Cursus beginnende decaan (3 april en 22 mei 2008)